Transcripties » Recent gemaakte samenvattingen van historische documenten

Op 8 maart 1624 legde een getuige een verklaring af in Amsterdam voor de makelaars Jan Claes en Willem Martens. De notaris Jok Willem Cluyt noteerde later die dag een conflict over een wisselbrief.

De broers Gaspar en Jan Vinckevoort, kooplieden in Amsterdam, eisten samen met Coenraet Momboirs (ook koopman) betaling van een vervallen wisselbrief. Deze was op 12 maart 1624 getekend en had een waarde van 171 pond, 12 schellingen en 6 penningen (£37-12). Coenraet Momboirs beloofde de schuld over twee dagen te voldoen.

De notaris protesteerde namens de Vinckevoorts tegen deze vertraging. Hij eiste:

• onmiddellijke betaling;
• vergoeding voor wissel- en herwisselkosten;
• vergoeding van alle gemaakte kosten, schade en rente tot aan de daadwerkelijke betaling.

Coenraet Momboirs verdedigde zich met de volgende argumenten:

• Hij had perpetuanen (een soort handelspapier) naar Italië gestuurd namens de Vinckevoorts, maar zij ontkenden dit.
• De Vinckevoorts hadden de perpetuanen eerder zelf afgewezen, omdat ze er niets mee wilden doen.
• Hij had de perpetuanen als betaling voor een schuld van de Vinckevoorts gebruikt, maar zij weigerden dit te accepteren.
• Hij wist niet of de perpetuanen winst of verlies hadden opgeleverd bij verkoop in Italië.
• De Vinckevoorts hadden de transport- en andere kosten voor de perpetuanen niet betaald, volgens zijn administratie.

• Op 27 april 1656 verscheen Heijltgen Sabistiaen, weduwe van Coenraet Mombers en dochter van Sara Laurens, voor notaris Adriaen Lock in Delft (of een andere stad, niet gespecificeerd). Zij was de houder van een schuldbewijs (obligatie) van 2400 gulden.
• Deze obligatie was afkomstig van het Gewest Holland en West-Friesland en was oorspronkelijk uitgegeven aan de ontvangers J. Beolhae, Mkralouw en Johan Wtenbogaert.
• De obligatie was gedateerd op 31 mei 1651 en goedgekeurd door de Gecommitteerde Raden (een bestuurlijk orgaan) op 29 augustus 1651.
• Heijltgen Sabistiaen droeg deze obligatie over aan Albertus Galjaert, die ook aanwezig was en de overdracht accepteerde.
• Zij verklaarde dat alle rente en aflossingen op de obligatie (zowel uit het verleden als in de toekomst) door Albertus Galjaert mochten worden geïnd en ontvangen.
• Hiermee werd Albertus Galjaert de nieuwe eigenaar van de obligatie en kon hij zelfstandig alle betalingen en rente claimen, alsof hij de oorspronkelijke houder was.

• Op 17 oktober 1631 maken Andries Mombers (als voogd en "momboir" – een soort wettelijk vertegenwoordiger – van de kinderen van de overleden Conraet Mombers) en Cornelis Trahum (die Sebastiaen Claes Scherkens, de andere voogd, versterkt) een afspraak met Huijbrecht Ghijssels, secretaris van de vrijheid (bestuur) van Helvarenbeek.
• De afspraak gaat over de schulden en nalatenschap van twee overleden zeelieden uit Helvarenbeek: Bartholomeus Euas en Willem Woutersz. Deze schulden en goederen zijn gekomen aan de weduwe van Coenraet Mombers (Heiltgen Sebastiaen) en haar kinderen.
• Huijbrecht Ghijssels krijgt het recht om:
  • De schulden te innnen die de weduwe en kinderen nog krijgen van de nalatenschap van Bartholomeus en Willem.
  • Een schuld van 1320 gulden en 12 stuivers te innen van Catharina Nijehmans (weduwe van Abraham Brouwers), die deze op 15 juni 1620 schuldig was aan Bartholomeus en Willem voor schelpen in Helvarenbeek. Hiervoor leveren Andries en Cornelis een geldig transportbewijs (een soort officieel document) en een volmacht om deze schuld namens de weduwe en kinderen op te eisen.
  • Een bedrag van 250 gulden in mindering te brengen op wat Bartholomeus Euas eventueel nog had betaald.
• Als tegenprestatie belooft Huijbrecht Ghijssels om:
  • De weduwe en kinderen 400 gulden vrij te geven (dit is waarschijnlijk een deel van de schuld die kwijtgescholden wordt).
  • De rest van het geld (na aftrek van zijn inspanningen) aan hen uit te betalen.
• Deze afspraak wordt gemaakt in Amsterdam, in het bijzijn van de getuigen Colaes Cornelisz van Santen en Elbert van [achternaam onleesbaar].

• Eerder, op dezelfde dag, hadden Sr. Willem Turcke (een koopman in Amsterdam) en een andere partij zich hoofdelijk aansprakelijk gesteld voor een schuld die Jan Verschaere (een koopman uit Luik) zou kunnen claimen bij Willem Turcke. Deze schuld gaat over een lading "lert ringe" (een soort leer) van Aluijnen. Willem Turcke belooft hiervoor te betalen wat de rechter zou toekennen, zonder gebruik te maken van juridische uitsteltrucs.

• Op 1 december 1662 verscheen Hiltje Bastiaans, weduwe van Coenraad Members, voor notaris in Amsterdam. Ze woonde in Alphen, maar lag ziek te bed in het huis van haar dochter Maijcke Members in de Ridderstraat. Hoewel ziek, was ze helder van geest en maakte ze haar testament.
  • Ze trok alle eerdere testamenten in.
  • Haar drie kinderen hadden al geld gekregen voor hun huwelijk en inrichting. Ze verklaarde dat dit genoeg was en dat ze hierover geen verdere afspraken hoefden te maken, ook al had de een meer gekregen dan de ander.
  • Ze had alleen een kist met reisstoel en kleding (voor eigen gebruik) meegebracht naar het huis van Maijcke. Dit mocht Maijcke houden zonder iets aan de andere kinderen te betalen. Als Maijcke hier ruzie over zou maken, erfde ze alleen haar wettelijk erfdeel (het minimale bedrag waar een kind recht op heeft).
  • Verder kreeg:
    • Maijcke Members: 6 grote porseleinen schotels.
    • De dochter van Aaltje Deckers (kleindochter): een zwarte fluwelen jas en een zijden rok.
    • Barbara (dochter): een laken vlieger (soort kledingstuk) en een laken rok.
    • Maijcke en Barbara samen: alle overige kleding van linnen, zijde, wol en andere stoffen.
  • Haar andere goederen (na haar dood) gingen naar Barbara, Nijk en Melchior Mombers (haar 3 kinderen). Als een van hen eerder overleden was, gingen die goederen naar hun nakomelingen.
  Ze verklaarde dit haar definitieve wil, die geldig bleef als testament of codicil (aanvulling). Ook zonder alle gebruikelijke juridische formuleringen. Getuigen: Gerrit van Loenen (chirurgijn) en Harman van Berbont (werktuigmaker), beiden woonachtig in de Ridderstraat.
• Op 18 december 1662 verscheen Machteldina Barterincx, dochter van Machteld Barterincx en Gerard Barterinck, voor notaris. Ze woonde op de hoek van de Oudezijds Achterburgwal en de Koestraat in Amsterdam en was ouder dan 13 jaar.
  • Ze bevestigde het testament dat ze op 16 juli 1661 had gemaakt bij notaris, met getuigen Abraham Huijlan en Dirck de Bande.

• Zijn moeder, Maijcke Mombersdr, als zijn enige erfgenaam. Als zij overleden is voor zijn terugkeer, gaan zijn goederen naar zijn broers Jan en Paulus Jansz.
• Zijn erfgenamen krijgen al zijn bezittingen, zoals geld, kleding, schulden die anderen hem verschuldigd zijn, en eventuele veroveringen (buit) die hij in Oost-Indië maakt.
• Hij geeft ook specifiek een deel van de erfenis door die hij van zijn overleden grootvader, Jan Thamess (een zijdekoopman), heeft gekregen volgens diens testament van 9 december 1669.

• Jacob de Winter, een notaris in Amsterdam, schrijft op 20 december 1669 's avonds om 20:00 uur het testament op van Jan Thamesz Koopman, een zieke maar heldere man die zijn laatste wil bekendmaakt.
• Jan Thamesz Koopman maakt alle eerdere testamenten en codicillen (aanvullingen) ongeldig en stelt nieuwe erfgenamen aan:
  • Zijn kleinkinderen Coenraed, Jan en Paulus Jansz (kinderen van zijn overleden zoon Jan Thamesz de Jonge en Maijcke Mombers) erven twee huizen met erven in de Ridderstraat en een achterwoning in de Jonckerstraat, allemaal in Amsterdam.
    • Deze huizen mogen niet verkocht, belast of verpand worden door Maijcke Mombers of anderen uit de familie.
    • De huurinkomsten zijn bedoeld voor het onderhoud van de kinderen en moeten door Maijcke Mombers beheerd worden tot ze meerderjarig zijn.
    • De huizen moeten binnen 2 jaar na zijn overlijden in goede staat zijn (inclusief timmerwerk).
  • Zijn dochter Jannetje Thames erft twee huizen met erven aan het eind van de Verchorst Apotheekerssteeg (hoek Baanstraat) en een huis ernaast, bewoond door Cathalina Lintwerckster.
• Het testament is opgesteld in het huis van de notaris aan de Oudezijds Voorburgwal bij de Armsbuurt, in aanwezigheid van de getuigen Johannes ten Hove en Jacobus Boots (beide klerken).
• Jan Thamesz Koopman benadrukt dat dit testament bindend is, ook als niet alle juridische formaliteiten zijn gevolgd.

• De hoofdofficier (hoogste militair) had loon (soldij) ontvangen tot en met een bepaalde periode.
• Met het hele leger (gement) werd hij in 1864 voor 1286 dagen (ongeveer 3,5 jaar) ingezet.
• Hij kreeg loon voor 41 maanden en 4 dagen: bedragen van 30, 55, 15 en 27 (waarschijnlijk gulden).
• Hij ontving een extra uitkering (amortisatie) op basis van een besluit van de koning (Koninklijk besluit) van 5 maart 1881, artikel 17.
• Er was sprake van bespaarde bedragen (geld dat niet uitgegeven hoefde te worden): 30,89; 15,81; en 20.244,44.
• De documenten komen uit archieven in:
  • Amsterdam (ADR A.S. Monster 42, 16)
  • Rotterdam (archiefstuk Korthuis, hip. Maat.)

Op 31 mei 1691 kwamen Catharina Buyck (de vrouw van Cornelis Rademaker) en Frederick Seghman (beide wonend in Amsterdam) bij notaris Dirck van der Groe. Zij verklaarden het volgende:

• Toen Cors Jansz Buyck overleden was, had zijn weduwe Abigail van Nieulandt zijn nalatenschap (boedel) beheerd.
• Zij had alle schulden betaald en de kinderen (erfgenamen) van Cors uitgekocht voor hun erfdeel.
• Een schuld van 161 gulden en 3 stuivers, die Nicolaes van de Putte nog had aan Cors Jansz Buyck, was door Abigail overgenomen.
• Deze schuld moest nu worden betaald aan Geertruyd van Nieulandt (de zus en enige erfgenaam van Abigail, getrouwd met Arnoldus Scholten).
• Catharina Buyck (dochter van Cors Jansz Buyck) bevestigde dat zij haar deel van de erfenis had ontvangen.

De verklaring werd opgemaakt en ondertekend in Amsterdam.

• Jacobus van der Groe en Eert de Marre waren aanwezig in Amsterdam als getuigen.
• Een persoon (niet bij naam genoemd) belooft:
  • alleen te handelen of anderen te machtigen in rechtszaken, zowel als eiser als verdediger;
  • alles te doen wat nodig is, binnen en buiten de rechtbank;
  • zelf aanwezig te zijn of iemand te sturen die hem kan vertegenwoordigen.
• De akte is opgesteld door A. Cornelis Cuijs (als officier van Groenwoud).
• L. Parno bevestigt als notaris (datum onbekend) dat dit correct is vastgelegd.

Cornelis Melijn kreeg de opdracht om de vlakte landen achter Kol Tappaan (bij het huidige Tappan in New York) en andere gebieden te verkennen. Hij moest onderzoeken of daar geschikte plekken waren om nederzettingen te stichten. Bij zijn onderzoek keek hij naar:

• rivieren en watervallen;
• hoe het land geschikt was voor akkerbouw en weiden;
• de aanwezigheid van bronnen, bossen, goud, visgronden;
• mogelijkheden voor jacht op wild en vogels.

De uitrusting en reparatie van het schip voor deze reis kostte ongeveer 5000 gulden. Melijn zou hiervan 2000 gulden betalen. Van dit bedrag werden de kosten voor twee paarden en vier kleine schepen (pincken) afgetrokken, die de heer van Naderhorst zou leveren. Andere noodzakelijke uitgaven zouden later worden verrekend via een schuldbrief. Afgesproken was dat de helft van de winst die uit de expeditie voortkwam (met Gods zegen) naar de heer van Nederhorst zou gaan.

Melijn zou na zijn terugkeer in Nederland weer vertrekken vanuit Amsterdam met een schip vol hout, vachten en bont. Voor de duur van 6 jaar zou hij vervolgens dienstdoen als bestuurder (baillieu) en schout (een soort politierechter) van de nieuwe kolonie, volgens specifieke instructies die hij nog zou ontvangen. De kolonie zou zelfstandig rechtspreken volgens de regels die de West-Indische Compagnie (WIC) had gegeven.

Vrije kolonisten konden een contract krijgen waarbij ze twee paarden, twee koeien en een huis kregen, plus 100 of meer morgens (een oude oppervlaktemaat) land. Hiervoor moesten ze een vijfde deel van hun oogst afstaan en de helft van de opbrengst van hun tuin (bastiael). Na een aantal jaren, als ze hun schuld hadden afbetaald, hoefden ze alleen nog de helft van de tuinopbrengst af te dragen. Voor de teelt van tabak en wijnstokken konden aparte afspraken worden gemaakt, afhankelijk van wat het meest voordelig was.

Beide partijen beloofden zich aan deze afspraken te houden en vroegen om een officiële akte, opgesteld door een notaris in de sterkste en bindendste vorm. Dit werd bevestigd op onbekende datum.

• Simon Torm door de Regten (een onbekende persoon of groep),
• Mauritius Waterkamp door Anna Wijs, de vrouw van Daniel Keller.

• Anna Wijs (die optrad namens haar afwezige man, begeleid door Suzanna Hoornbeek),
• Jan Ewouts Egmont,
• Hans Jansz Helt,
• de makelaar Balthasar de Bruijn.

• mr. Jan Colijn en Abraham Anthonisz (aan de kant van Melijn),
• Jacob de Lamine en Gijgens (aan de kant van Van der Capelle).

Op 30 april 1740 lieten Gerard van der Paart en Anna Maria Laarhoven, een getrouwd stel uit Amstel (bij Nieuwer-Amstel, nu Amsterdam), een testament opmaken bij notaris Jan Willaars. Gerard was gezond, maar Anna Maria lag ziek in bed. Ze waren allebei helder van geest en wilden vastleggen wat er met hun bezittingen (de "nalatenschap") moest gebeuren na hun dood.

Ze maakten alle eerdere testamenten ongeldig en stelden nieuwe regels op:

• De langstlevende van de twee erft alles van de eerststervende, ongeacht of ze kinderen hebben of niet. Als er wel kinderen zijn, erven die later ook alles, maar pas na het overlijden van de langstlevende.
• Als de langstlevende hertrouwt, moet die persoon twee mannen kiezen als getuigen. Deze getuigen moeten een verklaring opstellen over het geld of de spullen die de kinderen (uit het eerste huwelijk) krijgen. Dit bedrag mag niet hoger zijn dan hun wettelijke erfdeel (het minimale bedrag waar kinderen volgens de wet recht op hebben).
• De langstlevende mag het geld of de spullen van de kinderen gebruiken (bijvoorbeeld de opbrengsten ervan houden) tot de kinderen meerderjarig zijn (18 jaar) of eerder trouwen.
• Als het echtpaar geen kinderen heeft op het moment dat de eerste ouder sterft, erft de langstlevende alles. De familie van de overledene (zoals ouders) krijgt alleen hun wettelijke erfdeel.
• De langstlevende moet de kinderen (als ze meerderjarig zijn of trouwen) een redelijke uitkering geven, bijvoorbeeld voor een huwelijk. Als de kinderen het niet eens zijn met dit bedrag, krijgen ze alleen het minimale bedrag dat de wet voorschrijft.
• De langstlevende wordt ook voogd over de minderjarige kinderen en mag hun geld en spullen beheren. Hij of zij mag zelfs iemand anders aanwijzen om later (na zijn/haar dood) deze taak over te nemen.
• Er komt geen toezicht van een weesmeester (iemand die toeziet op de belangen van wezen) of andere instanties, waar de familie ook woont of sterft.

Het testament werd opgesteld en voorgelezen door de notaris. Gerard en Anna Maria bevestigden dat dit hun laatste wilsbeschikking was.

• Op 1 februari 1720 kwamen Drans Meester Eeul (overburenraad van Stitswerd, provincie Groningen) en enkele getuigen bijeen om een verkoopovereenkomst vast te leggen. De getuigen waren:
  • Jan Janes Tmner, timmerman uit Leermens.
  • Willem Pommele Wierlema, landbouwer uit Bierum (namens zijn vrouw Jans).
  • Cornelis Ellens, dagloner uit Groningen (namens zijn vrouw Ammel).
• Zij handelden namens hun kinderen, die de enige erfgenamen waren van Kir ueldte barie uit haar eerste huwelijk.
• De erfgenamen wilden een huis met tuin en appelhof in Leermens verkopen. Het huis:
  • Lag aan de Kerklaan en had een jaarlijkse huurwaarde van 6 gulden (plus een kleine extra vergoeding).
  • Grenzen: noord = heemweg, oost = Spistiaf en Lummer, zuid = Zummer en een paal, west = een pad.
• Voorwaarden van de verkoop:
  • Het huis werd verkocht "zoals het was", zonder garantie. Kopers konden niet klagen over gebreken of schade claimen.
  • Alle rechten, lasten (bekend/onbekend) en lokale belastingen gingen over naar de koper.
  • De koopsom gold alleen voor wat duidelijk binnen de grenzen (paal en nagelvast) lag.
  • De betaling voor het land moest gebeuren bij de aankoop; voor het huis uiterlijk 1 mei van dat jaar.
  • Alle lasten op het huis vanaf 1 februari waren voor rekening van de koper.

• Op 17 februari 1661 maakte Jan Thamessz, een koopman uit Amsterdam (wonende achter de Oude Kerk in de Out Konijnssteeg), zijn testament bekend bij notaris Willem Goude. Hij was ziek maar bij zijn volle verstand.
• Jan herriep alle eerdere testamenten en stelde zijn vrouw Judith Bulies aan als enige beheerder van alle bezittingen (huizen, meubels, zaken, schulden, rechten) tot haar dood of hertrouw. Zij mocht alles gebruiken, maar niet verkopen of beschadigen.
• Na Judith’s overlijden (of hertrouw) erven hun kinderen Jans, Jannesje, en Neeltje (uit een eerdere relatie) alles in gelijke delen. Als een kind eerder sterft, gaat diens deel naar de nakomelingen.
• Jan sluit specifiek uit dat andere kinderen of familie (zoals Abraham Huijlman of Efgenamen van Santen) aanspraak kunnen maken op de erfenis. Wie dat probeert, krijgt alleen het wettelijk minimum (legitieme portie).
• Het testament is opgesteld in Amsterdam bij notaris Goude, met getuigen Abraham Kuijleman en Bernardum van Santen. Jan bevestigde alles mondeling en ondertekende met "JanS" (met een handtekening-kruisje).
• De notariële akte kostte 15 gulden en 5 stuivers, inclusief belasting ("Adeu namedes Bedren").

• De overheid besluit dat een eerdere brief gekopieerd en gestuurd moet worden naar het Admiraliteitscollege in Amsterdam. Zij moeten snel reageren en zich strikt houden aan het reglement van 5 april 1669 over bepaalde belastingen (voeringen). Afwijken mag alleen met uitdrukkelijke toestemming van de Hoge Mogenden (de Staten-Generaal).
• Ook het Admiraliteitscollege in Zeeland krijgt een strenge brief: zij moeten hun eerder gegeven vrijstellingen voor belastingen (voeringen) en de invoer van lakens, kerszijden en baaien uit Engeland direct intrekken. Zij moeten zich houden aan de landelijke regels, zonder uitzonderingen te maken zonder toestemming van de Hoge Mogenden.
• Als het Admiraliteitscollege in Amsterdam de vrijstellingen voor schippers en bootsgezellen opnieuw heeft ingevoerd, moet Zeeland hiervan direct bewijs opsturen. Daarna wordt besloten wat er verder moet gebeuren.
• De akten van bekrachtiging (ratificatie) van de Triple Alliantie (bondgenootschap tussen Nederland, Engeland en Zweden) zijn klaar en aangekomen in Den Haag op 3 mei 1670.
• De Heren van Ommeren en andere afgevaardigden voor de Triple Alliantie krijgen opdracht om:
  • de akten van ratificatie uit te wisselen met de andere landen;
  • verslag uit te brengen over hoe dit is gegaan;
  • aan Herald Appelboom (een Zweedse gezant) een briefje te overhandigen, waarmee Zweden vrijgesteld wordt van een eerder genoemde borgsom.
• De Commissarissen van de Wisselbank in Amsterdam moeten aan Herald Appelboom 500.000 gulden betalen. Dit bedrag is al afgeschreven van de rekening van de Staten-Generaal der Verenigde Nederlanden en goedgekeurd door Nicolaes Rochus van de Capelle, schepen van Amsterdam, via twee bankbrieven:
  • één van 480.000 gulden, gedateerd 4 maart 1670;
  • één van 20.000 gulden, gedateerd 14 maart 1670.
• Henricus van Hegelsom, een wereldlijke priester uit Venray (in Gelderland), vraagt toestemming om voor 6 tot 8 weken naar de Meijerij van 's-Hertogenbosch te mogen reizen om daar zijn werk te doen. De beslissing hierover wordt niet in deze tekst vermeld.

• Cornelis van der Heck, als volmachtgever van Cecilia van Werde (weduwe van Nicolaes van der Heck en moeder van Cornelis).
• Maria Hollesloot, weduwe van Warnar Ernst van Bassen (die schepen was in Zwolle).
• Jacob Codde, getrouwd met Elisabet Claes Hollesloot.
• Maria Hollesloot (dochter), bijgestaan door de notaris als haar gekozen adviseur. Zij sprak namens zichzelf en haar broers en zussen:
  • Jacob Hollesloot,
  • Jan Hollesloot,
  • Elbert Akkerboom (getrouwd met Elisabet Hollesloot).
  Zij vertegenwoordigde ook haar broer Nicolaes Hollesloot en zwager Pieter Pietersz Spanseerder (zoon van Maria Holleloot).
• Andries Pruppelnagel, zoon van Jannetge Pieters.
• Rijser, zoon van Barta de Beer.
• Gillis Reijniersz, als volmachtgever van Ana Amsinch (weduwe van Roelofsz Crans, die burgemeester was in Zwolle).
• Hendrick Baerentsz, als voogd van de minderjarige kinderen van Ghijsbertge Jans van Schadijck.

Op 5 augustus 1639 werd in Amsterdam een overeenkomst getekend waarbij Gabriel Ferdinandus Portugees volmacht kreeg om namens een andere persoon (de "constituant") alle minnelijke schikkingen te regelen. Hij mocht:

• afspraken maken en ondertekenen,
• bemiddelaars aanwijzen,
• een woonplaats kiezen voor juridische zaken,
• vonnissen accepteren of weigeren, zoals zijn "goede raad" hem ingaf.

Hij beloofde dit alles eerlijk te doen, alsof de constituent zelf aanwezig was. Getuigen waren Jacob van Ewiten en Jan van Hogen.

Op dezelfde dag erkende Gabriel Ferdinandus Portugees dat hij van Jacob van Nieulant (wonende in het Hof van Holland in Amsterdam) 150 gulden had ontvangen. Dit bedrag was onderdeel van een schuld van 186 gulden die Jacob van Nieulant verschuldigd was aan Phillippe George. Gabriel Ferdinandus verklaarde dat deze vordering aan hem was overgedragen en bedankte Jacob van Nieulant voor de betaling. Hij beloofde Jacob van Nieulant te beschermen tegen eventuele claims van Phillippe George of anderen, onder dreiging van beslag op zijn bezittingen. Getuigen waren Samuel de Maijer en Anthonij Haringh.

Op 12 augustus 1639 bevestigde Jacob van Nieulant (namens zichzelf en zijn schoonmoeder, Maria van Hoij) dat hij van Gabriel Ferdinandus Portugees 10 stuivers had ontvangen. Dit was voor kosten en maaltijden die bij hem thuis waren gemaakt. Hij bedankte voor de betaling en beloofde Gabriel Ferdinandus vrij te houden van verdere claims. Getuigen waren opnieuw Samuel de Maijer en Anthonij Haringh.

Op 2 augustus 1629 verklaarde notaris Willem Thijt dat hij, op verzoek van koopman Willem de Vries, naar het kantoor van koopman Wouter Lenaertsz was gegaan. Daar hoorde hij van een dienstmeid dat Wouter Lenaertsz niet aanwezig was, maar dat zijn moeder wel bereikbaar was. Bij Wouter Lenaertsz’ moeder toonde de notaris een wisselbrief die aan Wouter Lenaertsz was gericht en door hem geaccepteerd. De notaris vroeg om snelle betaling.

• In 1696 verklaarde een getuige dat de overleden Pietertje Jans in augustus van dat jaar, tijdens haar laatste ziekte, had gezegd dat ze hulp nodig had met linnen of slaaplakens.
• Pietertje zei dat ze slaaplakens had in een bepaalde kist en vroeg aan Hendrickje Pieters (een andere getuige) om hulp.
• Daarom haalde Pieters (waarschijnlijk een familielid) samen met Hendrickje Pieters drie bekende lakens uit een schip en gaf die aan de vrouw van de aanvrager (de persoon die deze verklaring liet opstellen) als excuus.
• Pietertje Jans wilde niet dat iemand in de genoemde kist zou kijken.
• De getuigen bevestigden dat ze dit zelf hadden gehoord, gezien en meegemaakt.
• Deze verklaring werd opgesteld in Amsterdam in aanwezigheid van Nicolaes Nieulant en Melchior de Reeder als getuigen.
• De notaris Jannes Wolmer stelde dit document op, en Geertruij Hendricks Nieulandt (weduwe) betaalde de notaris Loots voor zijn werk.

• Als een of meer van deze erfgenamen voor hun 25ste overleed en ongehuwd was, ging diens deel van de erfenis automatisch naar de andere erfgenamen, zonder dat er belasting of kosten van af gingen.
• De erfgenamen mochten niet zelf beslissen om het geld anders te verdelen of te besteden.

• Deze volmacht is opgesteld door notaris Jacobus Hagerbeer.
• Het document is geregistreerd onder nummer 19.
• De volmacht is ook voorzien van een officiële stempel (gegrosseerd).

Op 14 augustus 1672 verscheen Marten Deynen, een volwassen man die normaal in Londen (in Engeland) woont, voor notaris Pieter Baes in Haarlem. Hij bevestigde officieel dat hij het volledig eens is met alles wat Jan Montenacq, een koopman uit Goes, heeft gedaan tijdens Marten Deynen zijn minderjarigheid.

Jan Montenacq handelde namelijk als zijn vervangend testamentair bewindvoerder (iemand die het geld en bezit beheert voor een minderjarige). Dit gold voor:

• alle financiële afhandelingen,
• rechtelijke stappen,
• afspraken en overeenkomsten,
• en alles wat Jan Montenacq in die hoedanigheid had gedaan, ongeacht met wie of waarover.

Marten Deynen verklaarde dat hij dit alles net zo geldig vond alsof hij het zelf als volwassene had gedaan. Hij beloofde ook dat hij zich aan alle afspraken zou houden. Daarnaast gaf hij expliciet aan dat hij geen verdere rekeningen, bewijzen, bezwaar of voorbehouden zou maken tegen Jan Montenacq.

Hij stemde er ook mee in dat Jan Montenacq een officiële kwijting (een bewijs dat alles is afgerond en goed is gegaan) zou krijgen voor zijn werk als bewindvoerder. Hiervoor zou later een aparte akte worden opgesteld.

Deze verklaring werd opgesteld in Haarlem, in het bijzijn van de getuigen Dirck van Rossum en Jan du Laat.