Alsus so wart hoem der moet gestyrckt inde hy begreyppe in synen hertte, dat hy dat heylighe houfft stelen wolde, konde hy off mochtte hy myt eynigher beheyndicheyt doer aen koemen inde brengent in diessen lande, tot eynigher stede off plaetzsen, doer men hoem mer ere aen dede off beweysse dan doer doert nu stonde in der kyrcke. Also naem hy ten leystten des waere, inde hoede al so langhe tot ter tyt tue, dat hy nyemant en sach inder kercken vurs. doer hy ouch in arbeyde, inde syn meyster mytten anderen arbeideren of werckluyden etten waes. Inde hoem dochtte dat hy die kercke inde chore alleyn hadde, so ghynck hy myt grotten eren inde reverencie aen dat scappe off vynster doer dat heylige houfft stonde, inde begonde te vuelen of te tasten aen die vynster off yssere traylie, die doer vuer ser vast ghemackt waes inde doert in besloetten stond. Inde als hy syne handen doer aen sloegh, so docht hoem, dat die ysseren balcken off traylie begonde te waghelen. Hy wart ser ververt inde gynck ser haest ewech van anxste, dat emant koemen mochtte inde dat seghe, inde hy daen doeroem verdorffven worde. Doernoe in die andere nacht, so docht hoem noch, dat hy noch synen opsaet vervullen wolde, inde aventuyren syn lyff inde leven oem dat heylighe houfft ewech te kryghen. Inde heyft sich wederoem daer op tue gelacht inde also lange gehoet dat syn meyster inde die knechtten wederoem etten waeren, inde hy die kyrcke inde chor alleyn hadde, inde hauwet geaventuyrt inde Got aengeroeppen in synen hertten, inde heyfft begennen te brecken aen die vynster vurs. Inde God die heyft myrakel gedoen: die steynen doer die yssere tralie in geweyrckt stonde syn geborsten, inde hy heyfft die tralie ter syden gedronghen, myt synen muyrhamer indeheyffvet dat heylighe houfft uyt gekreghen, also dat doer bennen stonde beslagen in golde inde in sylver, inde myt anderen yuelen van perlekranssen inde andere duyrbaer steynen. Inde due heyft hy den perlechranssen inde alle ander yuelen affgebrocken, -so waet loessen mochtte, inde lacht dat wederoem ser hoeffelicke in dat scappe off vynster vurs., inde dede off satte die tralie wederoem in, recht off dat nye oppen geweyst en hadde, inde sloch die gordyne off cleyt wederoem vuer die vynster, also dat gewoenlick plach te staen. Inde naem due dat heylighe houfft myt grotter haest inde gruwel, inde slocht in syn werckvell off leren vurschoet, dat hy voer hoem dede als hy te arbeyden plach, inde bewandet voert aloeme myt eynen alden kyedel, inde liepe ser haest doer myt uytter kercke opten kerckhoff, doer eyn beynhuysken op stonde, daer men die houffden inde ghebeynte der doeden in plach te leggen . Inde doer maeckte hy eyn kuyle off eyn gaet onder dat gebeyntte der doeder knoecken, inde lacht dat heylige houfft doerin, inde bedeckte dat tue mytten houffderen inde knoecken der doder lychamen, inde gynck ser bedruckt ewegh van doer, slappen by syn gesellen, also hy gewoen was. Des smorgens vruch, so waes hy ser vroeg op, inde macktde hoem waet syecke off kranck vuer synen meyster, inde sprack also: Dat hy denen dach nyet wyrcken en konde, overmyds syn kranckheyt, die hy in hoem gevoelde. Der meyster waes te vreden, inde liettem gaen ter myssen inde sach hoem, nyet nae. Also gevyelt nu op diessen selven dach, als dit heylighe Houfft, nu alsus verborghen lach, opten keyrckhouff, in dat beynhuyss vurs., dat doer prister inde andere guede luyden voerby henen gynghen inde hoer devocie hylden teghen dit beynhuyss vurs., inde hoen gebetgen laesen vuer alle gelouvyghen zeelen. Also worden sy gewaer inde vernomen also wonderlicken inde ser suetten roecke, als sy ye in allen hoeren leven geroecken hadden, inde bleyffven stoen inde sproecken ser voele hyr aff, waet dit syn mochtte off beduydde. Och layssy! dyesse guede knecht ghynck al vaest hyr by, aloemme, inde hoerde diessen reden inde waert ser ververt inde bedruckt van hertten, inde sorgede jamerlicke dat men doer sucken mocht inde dat heylige houfft veynden. Doch Got der Here versacht. Inde doer en geschiede nyet tue, inde dat volck gheynck ewech, inde dyesse guede knecht bleyff aldoer omtrent wandelende off gaende, al tot by den avent. Due heet hy den kerckhoeff alleyn gesyen, inde heeft due syn gepacke genoemen, inde aen synen staeff op synen hals gehanghen, inde is teghen den avent, als men die portten solde sluytten, uytter staet meynen te gaen. Inde als hy aen der portten quam, so hadde hy eyn luttel te lange gemerret, inde die portte waes gesloetten, also dat hy due doer nyet uyt en mochtte. Och! hy waert due ser sworlicke bedroeft, inde sorgede ser, dat hoem emant noe komen mochtte, inde hy gevangen woerde. Mytten selve so quampt hoem in synen synne, dat hy wolde louppen totter Rynportten, datz die portte, die opt water ligget, doer die schepen aff en aen vaeren; die mochtte noch oppen syn. Inde als hy doer quam, so begundet te donckelen, inde die portte waes noch open. Also Got dat wolde. Inde hy ghynck uyt op dat water stoen, inde waes ser bedroeft van hertten, inde hy en wyst (nyet) woer hennen goen. So syet hy mytten selven doer koemen dryffven inden waetter, eyn ersamych maen myt eyn cleyn scepken; der spraeck hoem vrundelicke tue, off hy gherne over were gevoert. Hy sprack schamelicken jae. Die guede maen naem hoem vrundelicke in syn schepkeninde voerdem ewech vander staet inde brachttem opt lant inde weyss hoem den wech, inde sacht hoem, dat hee waet sunderlynges by hoem hadde. Inde des knecht waes ser danckber diessen gueden manne, inde wolde hoem syn veergelt off loen betaelen. Die andere stiet van lande, inde wolde nyet hobben. Inde doermyt, so en heyft hy denselven maen nyet meer gesien off gehort. So wee daen diesse schepmaen is geweyst, datz God bekant. Alsus is diesse guede knecht, myt grotter sorghen hyr aff koemen, inde in menygerhande lyden inde sorghen geweyst er hy in diessen lande van Guylicke konde gekoemen, doer hy te huys waes. Alsus is hy ten laetzsten koemen in synre moders huyss, inde heyft hoer diessen deynghen gesacht off te kennen gegeven. Inde sy seyde hoem, dat hy gynck in Synte Cornelis-monster, inde bereyde sych mytten abt van den monster, inde dat dat heylig houfft doer bleyffve. Also dede dyesse knecht. Mer der abt is groet inde rycke. Inde groette luyden inde ouch rycken, die synt ghemeynlich hoverdich. Inde hoverdyghe luyden, die en kennen egheyn erme luyden. Also waes nu diessen gueden, armen geselle geschiet. Hy en konde den abt nyet te sproecke gekoemen, noe syne begertten, dat hy hoem diessen duyrbaryghen schaet gethount inde gegeven hedde, inde dat hy doer bleyffven were by den heylighen marschalck inde grotten Here Synte Cornelis, dat den selven abt nu noch langhe rouwen sal, dat hee den knecht nyet tue gesprocken en hadde. Also diesse guede knechte vurs. waes noch al vaest in ser groetten lyden inde drucke syns hertten, so woer hy diessen duyrbaryghen schatte loetten solde, off breynghen mochtte tot eynygher erbarygher stede off plaetssche, doer hy des myt ere quyt werden mochtte, inde doer men hoem ere inde remercie dede, also dat behorlicke were. Also waert hy deynckende op die staet van Duyren, dat doer erbarighe inde guede brueders in woenden vander Observancie order Sancti Francisci. Inde aldoer ghynck hy due myt dyessen heylighen houffde vurs., inde gaeff dat den bruederen van den closter der observanten te kennen. Inde die troesden den knechte ser vrundelicke inde noemen inde ontfyngen dat heylyghe houfft, inde satten dat erlicke in hoen kercke. Mer sy sweghen al stylle inde oppenbarde des nyemant also int ghemeyne. Mer oem dat sy scrupellose inde ser guede brueders syn, inde alle deyngen ser gerne syn koemen inde goen also dat behort, inde nyemant onrecht geschiede, so hobben sy dit heymelicke tot Mens gescreffven inde ontboeden, inden selven closter, doer dit heylige houfft uyt koemen waes, so wy dat nu in honnen handen off closter te Duyren were koemen, inde nyemant anders nochter tyt hyr van en wyst, mer dan Got en sy; dat sy quemen tot hoen, sy solden hoen, sonder laest off hynder, aen dat heylighe hoeft wederoem helppen. Due sy diesse boetschappe horden vanden gueden bruederen van Duyren so synt sy ser blyde geweyst, inde syn koemen tot Duyren IJ off IIJ mannen van Mens, inde ouch myt vanden closter vurs. Inde die guede brueders hobben hoen dat houfft heymelicke inde guedertyrlicke wederoem loes inde vry in honnen handen gegeven. Inde sy hobben den gueden bruederen ser gedanckt, inde syn doermyt uytten closter gescheyden, inde due doermyt inder staet in eyn herbarghe geganghen, oem te teren, er sy ewech trecken solden, dat hoen nu wael langen tyt rouwen mach. Want in diessen tyt dat sy soetten en terden off atten, so ist byden wylle inde verhenckenysse Gotz geschiet, dat dyt uytgebroken is, inde die fame inde geruchtte onder die burger vander staet Duyren koemen is, so wy synte Annen houfft doer koemen is by myrackel off wylle Gotz, inde dat nu al so heymelicke van doer solde wederoem gedraghen werden, inde lieppen alle te samen over eyn, ser ongeduldich, inde wolden dat houfft wederoem hobben uyt honnen handen. Die anderenwoeren ser ververt, inde en wolden des nyet gerne doen, noch dat heylich houfft also doer laetten. Ten leysten so hobben die burger dat heylighe houfft gekommert inde mytten rechtten aenspreckych ghemackt, inde als myt gewalt van rechtte, aldaer in hoen staet van Duyren behalden, inde dat due in hoen prochie off moderkercke gestelt, doer synte Merten, der heylige buscop, ouch rastende is, inde patroen vander selver kyrcken. Inde doer isset myt grotter ere inde werdicheyt in gedraghen inde gesaet; inde nu myt grotter eren wortet aldoe geërt van alle gueden gelovyghen mynsschen, inde wonderlick ser voele, schonre myrakelen geschieden, die wael werdich weren, inde ouch werdich syn, in hoere heylige Legende te schryffven inde te prediken vuer alle guede, gelovyghen mynsschen. Item also hobben die van Mens langhen tyt tot Roemen gepleyt off gedeynckt, oem dyt heylighe houfft wederoem by hoen te kryghen. Mer die staet off burger van Duyren hobben al boeven geleghen, inde is myt eynre sentencie te Roemen ghewesen dattet te Duyren blyffven sal. Got hobs loeff.
Bronvermelding
Lokale Kronieken uit de Nederlanden 1500-1850, archieftoegang 1507_Beek_Trec, Anoniem. “Chronijk Der Landen van Overmaas En Aangrenzende Gewesten Door Eenen Inwoner van Beek.” Edited by Jos Habets. Publications de La Société Historique et Archéologique Dans Le Limbourg, 1870, 5–197.,
Klik op de afbeelding om het te vergroten en de transcriptie ernaast te zien
Kunstmatige intelligentie
De transcriptie is door de computer gemaakt via automatische handschriftherkenning. De samenvatting wordt door de computer gemaakt op basis van een taalmodel. Beide bewerkingen zijn niet perfect, maar vaak ruim voldoende zodat het historische document begrijpelijk wordt. De resultaten van de toepassing van (Europese) kunstmatige intelligentie zijn niet gecontroleerd door een mens.
Zoek uw voorouders en publiceer uw stamboom op Genealogie Online via https://www.genealogieonline.nl/