Blader door transcripties » Stadsarchief Amsterdam
Transcriptie
Afb . 2 Het kasteel Engelenburg te Hei-wijnen . Pentekening van C . Pronk , later gewassen
Rijksbureau Kunsthistorische Documentatie den Haag ( foto K.I . Utrecht )
huis en deed hij Jaarsveld over aan zijn zwager Simon van Alteren , gehuwd met
Catharina van Ruytenburg 1
.
De Engelenburg bij Herwijnen werd in 1620 gekocht door Pieter de Graeff Dircksz .
Deze droeg het kasteel in 1640 over aan zijn neef Jacob Bicker , in wiens familie
het nog lang gebleven is 2
. Het was een zeer eenvoudig huis , op vierkante grond-
slag en geheel omgracht , zonder torens of kantelen ; meer op bewoning dan op
verdediging gebouwd ( afb . 2 ).
Ilpenstein bij Ilpendam werd omstreeks 1620 gebouwd door Volckert Over-
lander , die sinds 1609 woonde in het dubbele huis de Dolfijn op het Singel , ge-
bouwd voor de dichter Spiegel . Het nieuwe kasteel Ilpenstein lag in een hoek
van de drooggemalen Purmer en was het bestuurscentrum van de heerlijkheden
Purmerland en Ilpendam , die Overlander in 1612 verworven had uit het bezit
van Van Egmond 3
. Het kasteel was een vierkant gebouw met een binnenplaats
en vier hoektorens ( afb . 3 ). De voorgevel was voorzien van kantelen , tegen de
1
Jhr . Mr . Dr . J . R . Clifford Kocq van Breugel en Ir J . D . M . Bardet , Kastelenboek Provincie Utrecht.Utrecht 1966 , p . 129 ./. zie ook noot 3 op p . 93 .
2 Elias , o.c . p . LXXX , 346 , 347 , 359 .
8 Noord-Holland 8 ( 1963 ), p . 163 ./. H . P . Moelker , De Heerlijkheid Purmerland en Ilpendam . Am-
sterdam 1972 .
v ' t ItirJts JTjpjesTMrjr ty JCeiU ii &>
93f
Afb . 3 Het kasteel Ilpenstein te Ilpendam . Gravure uit ' Het Verheerlijkt Nederland ' Het onderschrift is foutief
vergelijk afbeelding 4
zijgevels waren smalle vleugels met lessenaarsdaken , die van buitenaf niet zicht-
baar waren . Aan de achterzijde waren twee grote vierkante hoektorens , die enigs-
zins deden denken aan de hoekpaviljoens van Honselaarsdijk . Zij waren bekroond
door een centrale achthoekige middenschoorsteen , en zullen gebouwd zijn door
de schoonzoon van Overlander , Frans Banningh Cocq , de hoofdpersoon van de
Nachtwacht , wiens vrouw het huis in 1630 in bezit kreeg . Na zijn dood en die
van zijn vrouw vererfde het huis in de familie de Graef , die het tot aan de sloping
in 1877 behield .
Het kasteel van Dirck van Oss in de Beemster aan de Volgerweg gelegen is bekend
uit een lijst van buitenverblijven uit 1622 . Hierin worden dertien hofsteden van
grondbezitters uit de stad genoemd , waarvan er twee ook aan Dirck van Oss be-
hoorden . Bovenaan deze lijst staat : ' Van den Heer Dirck van Oss , het Kasteel
aan de Volgerweg ' 1
.
1 J . Bouman , Bedijking , opkomst en bloei van de Beemster . Purmerend 1857 , p . 247 .
88
89
Rijksbureau Kunsthistorische Documentatie den Haag ( foto K.I . Utrecht )
huis en deed hij Jaarsveld over aan zijn zwager Simon van Alteren , gehuwd met
Catharina van Ruytenburg 1
.
De Engelenburg bij Herwijnen werd in 1620 gekocht door Pieter de Graeff Dircksz .
Deze droeg het kasteel in 1640 over aan zijn neef Jacob Bicker , in wiens familie
het nog lang gebleven is 2
. Het was een zeer eenvoudig huis , op vierkante grond-
slag en geheel omgracht , zonder torens of kantelen ; meer op bewoning dan op
verdediging gebouwd ( afb . 2 ).
Ilpenstein bij Ilpendam werd omstreeks 1620 gebouwd door Volckert Over-
lander , die sinds 1609 woonde in het dubbele huis de Dolfijn op het Singel , ge-
bouwd voor de dichter Spiegel . Het nieuwe kasteel Ilpenstein lag in een hoek
van de drooggemalen Purmer en was het bestuurscentrum van de heerlijkheden
Purmerland en Ilpendam , die Overlander in 1612 verworven had uit het bezit
van Van Egmond 3
. Het kasteel was een vierkant gebouw met een binnenplaats
en vier hoektorens ( afb . 3 ). De voorgevel was voorzien van kantelen , tegen de
1
Jhr . Mr . Dr . J . R . Clifford Kocq van Breugel en Ir J . D . M . Bardet , Kastelenboek Provincie Utrecht.Utrecht 1966 , p . 129 ./. zie ook noot 3 op p . 93 .
2 Elias , o.c . p . LXXX , 346 , 347 , 359 .
8 Noord-Holland 8 ( 1963 ), p . 163 ./. H . P . Moelker , De Heerlijkheid Purmerland en Ilpendam . Am-
sterdam 1972 .
v ' t ItirJts JTjpjesTMrjr ty JCeiU ii &>
93f
Afb . 3 Het kasteel Ilpenstein te Ilpendam . Gravure uit ' Het Verheerlijkt Nederland ' Het onderschrift is foutief
vergelijk afbeelding 4
zijgevels waren smalle vleugels met lessenaarsdaken , die van buitenaf niet zicht-
baar waren . Aan de achterzijde waren twee grote vierkante hoektorens , die enigs-
zins deden denken aan de hoekpaviljoens van Honselaarsdijk . Zij waren bekroond
door een centrale achthoekige middenschoorsteen , en zullen gebouwd zijn door
de schoonzoon van Overlander , Frans Banningh Cocq , de hoofdpersoon van de
Nachtwacht , wiens vrouw het huis in 1630 in bezit kreeg . Na zijn dood en die
van zijn vrouw vererfde het huis in de familie de Graef , die het tot aan de sloping
in 1877 behield .
Het kasteel van Dirck van Oss in de Beemster aan de Volgerweg gelegen is bekend
uit een lijst van buitenverblijven uit 1622 . Hierin worden dertien hofsteden van
grondbezitters uit de stad genoemd , waarvan er twee ook aan Dirck van Oss be-
hoorden . Bovenaan deze lijst staat : ' Van den Heer Dirck van Oss , het Kasteel
aan de Volgerweg ' 1
.
1 J . Bouman , Bedijking , opkomst en bloei van de Beemster . Purmerend 1857 , p . 247 .
88
89
Bronvermelding
Stadsarchief Amsterdam, archieftoegang 499, Archief van het Genootschap Amstelodamum, inventarisnummer 227, AANVULLING 2006, Jaarboeken, nummers 1 - 92, 70, 1978
Scan + Transcriptie
Klik op de afbeelding om het te vergroten en de transcriptie ernaast te zien
Kunstmatige intelligentie 
De transcriptie is door de computer gemaakt via automatische handschriftherkenning. De samenvatting wordt door de computer gemaakt op basis van een taalmodel. Beide bewerkingen zijn niet perfect, maar vaak ruim voldoende zodat het historische document begrijpelijk wordt.