Blader door transcripties » Stadsarchief Amsterdam
Transcriptie
22 maart 1888 een missive uitgaan , waarin de bevolking gevraagd werd om haar
voorkeur voor de plaats van situering naar voren te brengen , hoewel het college
van B & W zelf al een lichte voorkeur had voor bouwen aan de Amsteldijk 1
.
Nieuwer-Amstel bestond uit verschillende kernen zonder veel onderling ver-
band , zoals Amstelveen , Nes , Bovenkerk , de Amsteldijk , de Weesperzijde en de
Oetewalerweg ( Linnaueusstraat ), de Overtoom en de Dubbele Buurt en het
Willemspark . De bevolkingstoename was het sterkst aan de beide Amsteloevers ,
maar zou men het raadhuis in het midden der gemeente willen bouwen , dan zou
men bij de Ruysdaelstraat terecht komen . Het raadhuis aan het Willemspark had
haar aanhangers bij diegenen , die pleitten voor een residentie bij een park en
een villabuurt in de omgeving van de Amstelveenseweg , de belangrijkste ver-
bindingsweg tussen de verschillende kernen 2
. De Amsteldijk daarentegen werd
juist geschikt beoordeeld vanwege de gunstige ligging aan het water als ver-
bindingsweg 3
.
Maar de requesten uit de burgerij waren niet alleen van invloed , want er waren
ook particuliere ondernemingen , projectontwikkelaars , die hun belangen graag
parallel zagen lopen met die van het gemeentebestuur of omgekeerd : Zo wilde
de Bouwterreinen Maatschappij ' Nieuwer-Amstel ' een straat aanleggen op de
plaats van het Verwerspad , de latere Tolstraat , als schakel in de aan te leggen
Verbindingsweg tussen de Amsteldijk en het Willemspark . Hun adviseur , de
bekende architect A . L . van Gendt , wilde deze weg laten beginnen als een 15 m
brede straat , later tot 12 m versmald , en de grond van het Raadhuis gratis ter
beschikking stellen van de gemeente . Van Gendt had voor de preciese situering
drie oplossingen bedacht .
Op 25 juni 1886 was er een aanbieding ingekomen van de Maatschappij ' het
Willemspark ', die aanbood het raadhuis te bouwen vóór de ingang van het
Vondelpark , ingepast in haar ontwikkelingsplannen voor de buurt 4
. Deze plannen
werden voor advies gezonden naar de gemeentelijke bouwopzichter van Nieuwer-
Amstel , Roelof Kuipers . Voor wat betreft het Wülemspark adviseerde Kuipers
tot een raadhuis vóór de brug van het Vondelpark , nu het Emmaplein , en gaf
in de toelichting een nadere verantwoording van de uitwendige gedaante van het
gebouw , zoals hij zich dat voorstelde 5
, en zond een schetsplattegrond met begro-
ting aan B & W .
Voor wat de Verwersstraat betreft , was Kuipers afwijzend . Hij wilde de toe-
komstige Raadhuisstraat op die plek op 25 m breedte aangelegd zien ; bovendien
1 Missive , gedateerd 22 maart 1888 , gedrukt verslag 1888 , p . 68 , gemeentearchief Amstelveen .
! Adressen van V . Oosten en 33 anderen , d.d . 24 juni 1888 . Voorts van J . J . Kruseman en 44 anderen ,
van W . den Hartog en 121 anderen , en van pastoor J . W . Brouwers en 14 anderen .
3 Adres van C . H . Schneider en 64 anderen .
4 Zie rapport opzichter gemeentewerken : Ingekomen stukken 25 juni 1888 , 1873/540 .
6 Ingekomen brief opzichter gemeentewerken , d.d . 31 december 1886 , uit : Raadsstukken 21 december
1888 .
394
Ontwerp van Roelof Kuipers voor de situering van het Raadhuis aan de Verwersstraat , met een plantsoen en een
brug over de Amstel , uitkomend op de Grensstraat
opgehoogd tot op 0.70 m N.A.P . Ook was hij van mening , dat in de plannen
van Van Gendt de plaats van het raadhuis ongunstig zou zijn : het zou achter
het bestaande tolhuis komen te liggen en men zou bezwaarlijk ruimte voor uit-
breidingen kunnen reserveren , waar Kuipers wel rekening mee wilde houden 1 .
In de toelichting , die hij gaf op de uitbreidingsplannen van de gemeente , blijkt ,
dat hij zich de Verwersstraat dacht als een waardige Raadhuisstraat , met een brug
over de Amstel naar de Weesperzijde .
Toen later gekozen was voor de bouw van het raadhuis aan de Amsteldijk ,
kwam nog eenmaal dit ambitieuze plan ter tafel 2
.
Doch het was Nieuwer-Amstel niet beschoren om deze plannen tot uitvoering
te brengen , maar Amsterdam , dat in 1906 begon met de bouw van de Nieuwe
1 Ingekomen brief opzichter gemeentewerken , 31 januari 1889 , 454/896 .
2 Notulen raadsvergadering maart 1889 : voorstel van B&W om de raad uit te te nodigen de zaak deroverbrugging van de Amstel voor te bereiden in de richting van het gemeenschappelijk belang vanAmsterdam en Amstelveen .
395
voorkeur voor de plaats van situering naar voren te brengen , hoewel het college
van B & W zelf al een lichte voorkeur had voor bouwen aan de Amsteldijk 1
.
Nieuwer-Amstel bestond uit verschillende kernen zonder veel onderling ver-
band , zoals Amstelveen , Nes , Bovenkerk , de Amsteldijk , de Weesperzijde en de
Oetewalerweg ( Linnaueusstraat ), de Overtoom en de Dubbele Buurt en het
Willemspark . De bevolkingstoename was het sterkst aan de beide Amsteloevers ,
maar zou men het raadhuis in het midden der gemeente willen bouwen , dan zou
men bij de Ruysdaelstraat terecht komen . Het raadhuis aan het Willemspark had
haar aanhangers bij diegenen , die pleitten voor een residentie bij een park en
een villabuurt in de omgeving van de Amstelveenseweg , de belangrijkste ver-
bindingsweg tussen de verschillende kernen 2
. De Amsteldijk daarentegen werd
juist geschikt beoordeeld vanwege de gunstige ligging aan het water als ver-
bindingsweg 3
.
Maar de requesten uit de burgerij waren niet alleen van invloed , want er waren
ook particuliere ondernemingen , projectontwikkelaars , die hun belangen graag
parallel zagen lopen met die van het gemeentebestuur of omgekeerd : Zo wilde
de Bouwterreinen Maatschappij ' Nieuwer-Amstel ' een straat aanleggen op de
plaats van het Verwerspad , de latere Tolstraat , als schakel in de aan te leggen
Verbindingsweg tussen de Amsteldijk en het Willemspark . Hun adviseur , de
bekende architect A . L . van Gendt , wilde deze weg laten beginnen als een 15 m
brede straat , later tot 12 m versmald , en de grond van het Raadhuis gratis ter
beschikking stellen van de gemeente . Van Gendt had voor de preciese situering
drie oplossingen bedacht .
Op 25 juni 1886 was er een aanbieding ingekomen van de Maatschappij ' het
Willemspark ', die aanbood het raadhuis te bouwen vóór de ingang van het
Vondelpark , ingepast in haar ontwikkelingsplannen voor de buurt 4
. Deze plannen
werden voor advies gezonden naar de gemeentelijke bouwopzichter van Nieuwer-
Amstel , Roelof Kuipers . Voor wat betreft het Wülemspark adviseerde Kuipers
tot een raadhuis vóór de brug van het Vondelpark , nu het Emmaplein , en gaf
in de toelichting een nadere verantwoording van de uitwendige gedaante van het
gebouw , zoals hij zich dat voorstelde 5
, en zond een schetsplattegrond met begro-
ting aan B & W .
Voor wat de Verwersstraat betreft , was Kuipers afwijzend . Hij wilde de toe-
komstige Raadhuisstraat op die plek op 25 m breedte aangelegd zien ; bovendien
1 Missive , gedateerd 22 maart 1888 , gedrukt verslag 1888 , p . 68 , gemeentearchief Amstelveen .
! Adressen van V . Oosten en 33 anderen , d.d . 24 juni 1888 . Voorts van J . J . Kruseman en 44 anderen ,
van W . den Hartog en 121 anderen , en van pastoor J . W . Brouwers en 14 anderen .
3 Adres van C . H . Schneider en 64 anderen .
4 Zie rapport opzichter gemeentewerken : Ingekomen stukken 25 juni 1888 , 1873/540 .
6 Ingekomen brief opzichter gemeentewerken , d.d . 31 december 1886 , uit : Raadsstukken 21 december
1888 .
394
Ontwerp van Roelof Kuipers voor de situering van het Raadhuis aan de Verwersstraat , met een plantsoen en een
brug over de Amstel , uitkomend op de Grensstraat
opgehoogd tot op 0.70 m N.A.P . Ook was hij van mening , dat in de plannen
van Van Gendt de plaats van het raadhuis ongunstig zou zijn : het zou achter
het bestaande tolhuis komen te liggen en men zou bezwaarlijk ruimte voor uit-
breidingen kunnen reserveren , waar Kuipers wel rekening mee wilde houden 1 .
In de toelichting , die hij gaf op de uitbreidingsplannen van de gemeente , blijkt ,
dat hij zich de Verwersstraat dacht als een waardige Raadhuisstraat , met een brug
over de Amstel naar de Weesperzijde .
Toen later gekozen was voor de bouw van het raadhuis aan de Amsteldijk ,
kwam nog eenmaal dit ambitieuze plan ter tafel 2
.
Doch het was Nieuwer-Amstel niet beschoren om deze plannen tot uitvoering
te brengen , maar Amsterdam , dat in 1906 begon met de bouw van de Nieuwe
1 Ingekomen brief opzichter gemeentewerken , 31 januari 1889 , 454/896 .
2 Notulen raadsvergadering maart 1889 : voorstel van B&W om de raad uit te te nodigen de zaak deroverbrugging van de Amstel voor te bereiden in de richting van het gemeenschappelijk belang vanAmsterdam en Amstelveen .
395
Bronvermelding
Stadsarchief Amsterdam, archieftoegang 499, Archief van het Genootschap Amstelodamum, inventarisnummer 227, AANVULLING 2006, Jaarboeken, nummers 1 - 92, 70, 1978
Scan + Transcriptie
Klik op de afbeelding om het te vergroten en de transcriptie ernaast te zien
Kunstmatige intelligentie 
De transcriptie is door de computer gemaakt via automatische handschriftherkenning. De samenvatting wordt door de computer gemaakt op basis van een taalmodel. Beide bewerkingen zijn niet perfect, maar vaak ruim voldoende zodat het historische document begrijpelijk wordt. De resultaten van de toepassing van (Europese) kunstmatige intelligentie zijn niet gecontroleerd door een mens.