Blader door transcripties » Stadsarchief Amsterdam
Transcriptie
' ism
TAALLES
* H ! 8ffiras
^^« s »^ 1
De niesde luchtreis
van Augustin ,
van bet Drilveld bij de
Utrechtse Poort in Amsterdam ,
op 3 september 1806
Met de hand gekleurde ets
= 2ïii Foto Gem . Archiefdienst
had kunnen besteden 1
. Evenmin bracht hij veel enthousiasme op voor een spiegel-
gevecht bij Pampus waarbij drie oude kanonneerboten in de grond geboord
wreden door een uit Boulogne teruggekomen divisie . ' Een regt kinderachtig
vermaak : om , daar men geen schepen nog couragie heeft om den vijand ter zee te
gaan bevechten , evenwel zijne bekwaamheid in die manoeuvres te willen toonen
door drie weerloose vaartuigen (. .) in den grond te schieten ' 2
. Dergelijke nuch-
tere reacties kwamen bij Jan wel meer voor , die in plaats van de oude vaandels die
de koning aan Amsterdam schonk liever enige wagens met geld had gezien . 3
Dagboek , 21 mei 1808 . Het programma van deze opstijging is uitvoerig vermeld in de Amsterdamsche
Courant van 19 mei 1808 . Er zouden vijf ballons opstijgen ; de grootste , met een inhoud van 14143
kubieke voet , had een gordel van 93 voeten waarop vergulde letters van 14 duim hoog , met als tekst :
' Toegewijd aan Zijne Majesteit LOUIS NAPOLEON , koning van Holland '. Dit verklaart wel de
vorstelijke beloning .
Dagboek , 3 mei 1808 .
Dagboek , 1 aug . 1806 , noot a .
328
We zijn wat afgedwaald van Jan's opvoeding . Behalve de viool -, teken -, wis - en
natuurkundelessen kreeg Jan ook nog driemaal per week onderwijs in de Engelse
taal . Frans had hij op school geleerd en hij constateerde bij het aanhoren van een
Franse preek tevreden dat hij deze nog even goed kon volgen als twee jaar
geleden 1
. Zijn Engelse leraar beviel hem echter niet zo goed , hij schoot niet bij
hem op , zodat hij erover dacht de leraar van zijn neef Jan te nemen , een zekere
Cohen , wonend op een bovenhuisje in de Roetersstraat . Hij was al een keer bij
hem geweest om een les bij te wonen , maar Cohen , die veel idee van zichzelf had ,
vroeg te veel geld voor zijn lessen , namelijk / 1 ,— als hij bij de leerling thuis les
gaf , en 12 stuiver als de leerling bij hem kwam . Bovendien vond Jan het wel erg
' morzig ' bij Cohen ; de stoel die hem werd aangeboden was zo vies dat hij zijn
dikke jas liever aanhield toen hij ging zitten 2
. Ondanks dat was hij toch wel
onder de indruk van Cohen's bekwaamheid en toen zijn Engelse leraar plotseling
overleed bracht een tweede bezoek in de Roetersstraat de gewenste overeen-
stemming ; voortaan kwam Jan bij Cohen aan huis , ' s ochtends om acht uur ,
voor de som van tien stuiver . Jan bleef zijn leraar morsig vinden en hij kon ook
niet tegen diens pijp die hem hoofdpijn bezorgde , maar overigens kon hij best
met Cohen opschieten , die hij eigenlijk wel een interessante man vond . Na
enige weken sprak hij af het aantal Engelse lesuren tot één te verminderen en
daartegenover drie uur per week Duitse les te krijgen . Dank zij die lessen voerde
Jan sinds januari 1807 de Duitse correspondentie van de firma Pijnappel 3
.
DE BOTER-EN KAASHANDEL
Vader Pijnappel ging zijn zoon steeds meer toevertrouwen . In juni 1806 maakte
Jan voor het eerst een reisje naar de botermarkt in Leiden , waarbij hij tevens
de boeren leerde kennen bij wie zijn vader geregeld kocht 4
. In de maanden
september en oktober werd het daarna zijn vaste taak vrijdagavond met de pak-
schuit of de volksschuit naar Leiden te gaan en de volgende morgen voor de
zaak in te kopen . De terugreis ging altijd via Haarlem . Meestal nam hij daar dan
de schuit van vijf uur naar Amsterdam , maar soms kon hij in een ' fourgon ' mee-
rijden . Eén keer liep hij dit traject omdat hij in Haarlem geen zin had op een
schuit te wachten . Hij deed er drie uur en een kwartier over en was om zes uur
thuis 5
. Tegen een lange wandeling zag hij niet op ; dat blijkt ook duidelijk uit
zijn verslagen van plezierreisjes . Toen hij met zijn broer en neef eens een dag
Dagboek , 13 juli 1806 .
Dagboek , 2 mei 1806 .
Dagboek , 11 en 16 april , 2 , 22 en 30 mei 1806,1 febr . 1807 . Het tarief was per les ; de lessen duurden
een uur .
Vooral dit eerste reisje is uitvoerig beschreven , dagboek 5 en 7 juni 1806 . Hij had gebraden carbo -
naden , brood , wijn en Fachinger water bij zich , alsmede een flesje inkt om aan boord te kunnen
schrijven .
Dagboek , 11 okt . 1806 .
329
M Mü » '$$£ jm
Mfe ?*
TAALLES
* H ! 8ffiras
^^« s »^ 1
De niesde luchtreis
van Augustin ,
van bet Drilveld bij de
Utrechtse Poort in Amsterdam ,
op 3 september 1806
Met de hand gekleurde ets
= 2ïii Foto Gem . Archiefdienst
had kunnen besteden 1
. Evenmin bracht hij veel enthousiasme op voor een spiegel-
gevecht bij Pampus waarbij drie oude kanonneerboten in de grond geboord
wreden door een uit Boulogne teruggekomen divisie . ' Een regt kinderachtig
vermaak : om , daar men geen schepen nog couragie heeft om den vijand ter zee te
gaan bevechten , evenwel zijne bekwaamheid in die manoeuvres te willen toonen
door drie weerloose vaartuigen (. .) in den grond te schieten ' 2
. Dergelijke nuch-
tere reacties kwamen bij Jan wel meer voor , die in plaats van de oude vaandels die
de koning aan Amsterdam schonk liever enige wagens met geld had gezien . 3
Dagboek , 21 mei 1808 . Het programma van deze opstijging is uitvoerig vermeld in de Amsterdamsche
Courant van 19 mei 1808 . Er zouden vijf ballons opstijgen ; de grootste , met een inhoud van 14143
kubieke voet , had een gordel van 93 voeten waarop vergulde letters van 14 duim hoog , met als tekst :
' Toegewijd aan Zijne Majesteit LOUIS NAPOLEON , koning van Holland '. Dit verklaart wel de
vorstelijke beloning .
Dagboek , 3 mei 1808 .
Dagboek , 1 aug . 1806 , noot a .
328
We zijn wat afgedwaald van Jan's opvoeding . Behalve de viool -, teken -, wis - en
natuurkundelessen kreeg Jan ook nog driemaal per week onderwijs in de Engelse
taal . Frans had hij op school geleerd en hij constateerde bij het aanhoren van een
Franse preek tevreden dat hij deze nog even goed kon volgen als twee jaar
geleden 1
. Zijn Engelse leraar beviel hem echter niet zo goed , hij schoot niet bij
hem op , zodat hij erover dacht de leraar van zijn neef Jan te nemen , een zekere
Cohen , wonend op een bovenhuisje in de Roetersstraat . Hij was al een keer bij
hem geweest om een les bij te wonen , maar Cohen , die veel idee van zichzelf had ,
vroeg te veel geld voor zijn lessen , namelijk / 1 ,— als hij bij de leerling thuis les
gaf , en 12 stuiver als de leerling bij hem kwam . Bovendien vond Jan het wel erg
' morzig ' bij Cohen ; de stoel die hem werd aangeboden was zo vies dat hij zijn
dikke jas liever aanhield toen hij ging zitten 2
. Ondanks dat was hij toch wel
onder de indruk van Cohen's bekwaamheid en toen zijn Engelse leraar plotseling
overleed bracht een tweede bezoek in de Roetersstraat de gewenste overeen-
stemming ; voortaan kwam Jan bij Cohen aan huis , ' s ochtends om acht uur ,
voor de som van tien stuiver . Jan bleef zijn leraar morsig vinden en hij kon ook
niet tegen diens pijp die hem hoofdpijn bezorgde , maar overigens kon hij best
met Cohen opschieten , die hij eigenlijk wel een interessante man vond . Na
enige weken sprak hij af het aantal Engelse lesuren tot één te verminderen en
daartegenover drie uur per week Duitse les te krijgen . Dank zij die lessen voerde
Jan sinds januari 1807 de Duitse correspondentie van de firma Pijnappel 3
.
DE BOTER-EN KAASHANDEL
Vader Pijnappel ging zijn zoon steeds meer toevertrouwen . In juni 1806 maakte
Jan voor het eerst een reisje naar de botermarkt in Leiden , waarbij hij tevens
de boeren leerde kennen bij wie zijn vader geregeld kocht 4
. In de maanden
september en oktober werd het daarna zijn vaste taak vrijdagavond met de pak-
schuit of de volksschuit naar Leiden te gaan en de volgende morgen voor de
zaak in te kopen . De terugreis ging altijd via Haarlem . Meestal nam hij daar dan
de schuit van vijf uur naar Amsterdam , maar soms kon hij in een ' fourgon ' mee-
rijden . Eén keer liep hij dit traject omdat hij in Haarlem geen zin had op een
schuit te wachten . Hij deed er drie uur en een kwartier over en was om zes uur
thuis 5
. Tegen een lange wandeling zag hij niet op ; dat blijkt ook duidelijk uit
zijn verslagen van plezierreisjes . Toen hij met zijn broer en neef eens een dag
Dagboek , 13 juli 1806 .
Dagboek , 2 mei 1806 .
Dagboek , 11 en 16 april , 2 , 22 en 30 mei 1806,1 febr . 1807 . Het tarief was per les ; de lessen duurden
een uur .
Vooral dit eerste reisje is uitvoerig beschreven , dagboek 5 en 7 juni 1806 . Hij had gebraden carbo -
naden , brood , wijn en Fachinger water bij zich , alsmede een flesje inkt om aan boord te kunnen
schrijven .
Dagboek , 11 okt . 1806 .
329
M Mü » '$$£ jm
Mfe ?*
Bronvermelding
Stadsarchief Amsterdam, archieftoegang 499, Archief van het Genootschap Amstelodamum, inventarisnummer 227, AANVULLING 2006, Jaarboeken, nummers 1 - 92, 70, 1978
Scan + Transcriptie
Klik op de afbeelding om het te vergroten en de transcriptie ernaast te zien
Kunstmatige intelligentie 
De transcriptie is door de computer gemaakt via automatische handschriftherkenning. De samenvatting wordt door de computer gemaakt op basis van een taalmodel. Beide bewerkingen zijn niet perfect, maar vaak ruim voldoende zodat het historische document begrijpelijk wordt. De resultaten van de toepassing van (Europese) kunstmatige intelligentie zijn niet gecontroleerd door een mens.