Blader door transcripties » Stadsarchief Amsterdam

archieftoegang 499, inventarisnummer 227, pagina 118

ajb . 2 Vanitas , c . 1626/1628 , paneel , 42,5x68,5cw , door David Baillyff '), particulier bezit , St . Gilgen .
Foto : Kunsthandel P
. de Boer , Amsterdam
ajb . 3 portret van Jacob Cats , 1660 , doek , ajb . 4 . portret van Abraham van Leimep
127,5x 105 cm , door Arnoldus van Ravesteyn ( 1627-1678 ),
Dienst voor ' s Rijks Verspreide Kunstvoorwerpen , door W . Vaillant ( W . 50 )
■ ' s-Gravenhage , bruikleen Catshuis Foto : D.R.V.K . Foto : Rijksmuseum , Amsterdam
Sandrart in zijn Teutsche Academie der Ed/en Bau -, Bi/d - und Mahlerey-Kiïnste van
1675 wanneer hij Gerard Dou ten tonele voert : ' Er ( d.i . Gerard Dou ) bildete
den obberühmten Herrn von Spiring in sein Kunstcabinet neben einem Tisch
sitzend mit der einen Hand auf den Teppich und neben ihn auch sitzend seine
Frau Gemahlin , die nicht allein eine verstandige Liebhaberin aller Künste , sondem
auch aller andern grossen Tugenden gewesen , samt dern altesten Fraulein , die der
Frau Mutter ein Büchlein zureichet , so zwar sehr herrlich und wunderschön
gemacht . Es ist aber die Frau Gemahlin ihm mit grozser Gedult fünf Tag lang ,
nur eine Hand zu untermahlen , gesessen , woraus leicht zu erachten , was fur eine
Zeit das übrige dieses Werkleins erfordert .' Ook Sandrart schildert hen beiden
' auf ein grosses Blat nach den Leben gebildet , wie ihn seine Frau Gemahlin aus
seinem Kunstcabinet durch den Palast in den Garten begleitet . .'. Binnen drie
weken , d.w.z . in minder tijd dan Dou voor de onderschildering nodig had , was
het schilderij van Sandrart ' zu seiner Vergnügung so curios , als die hohe Kunst-
wissenschaft dieses Herrn erfordert , zu Gravenhaag in seiner Wohnung ' gereed
gekomen 1
. Het is er allemaal niet meer , wij moeten het voor de Noordelijke
Nederlanden daarom doen met deze vermelding en verder met de enkele ge-
dichten van Joost van den Vondel op de kabinetten van Joachim von Sandrart
( 1644 ), Marten Kretzer ( 1648 ) en J . P . van den Eeckhoudt en van Jan Vos op de
vertrekken van het Trippenhuis , op schilderijen in het huis van Gerrit Schaep ,
Pieter Six , Johan Huydecoper , Cornelis Witsen , Andries en Cornelis de Graeff ,
Tobias van Domselaar en anderen 2
. En men vergete daarbij andermaal niet
Marten Kretzer's ' Konst Kabinet ' dat in 1650 in 98 vierregelige strofen uitvoerig
werd bezongen door Lambert van den Bos 8
. Moge er toch eens een publicatie
komen van alle gedichten ( ook van die op prenten ) uit de zeventiende eeuw op
kunstwerken in Nederlands bezit ( met commentaar !), zij zouden een heel Jaarboek
Amstelodamum vullen
. .
Het teruggevonden portret van Abraham van Lennep ( afb . 1 ) voegt enige
nieuwe bijzonderheden toe aan het artikel van Dudok van Heel . Samengevat zijn
dat de maker van het schilderij en de datum 1672 ; de duidelijk niet-zwarte banden
in de kast links . Een roodkrijt tekening van Adam en Eva welke op de rand van
de tafel ligt , de tekenaar is niet herkenbaar . Dat geldt ook voor de profeten-
figuur in ovaal in het opengeslagen kunstboek , waarin op de linker bladzijde ook
nog twee tekeningen zijn geplakt . Geheel links op tafel herkent men een verlucht
handschrift met een niet geïdentificeerde miniatuur , waarschijnlijk vijftiende
eeuws . Op tafel staat verder een gipsen buste van ' Seneca ' ( afb . 5 ) van hetzelfde
1 Joachim von Sandrarts Academie der Bau -, Bild - und Mahlerey-Kimste von 1675 , . ., herausgegeben undkommentiert
von
. . A . R . Peltzer , München , 1925 , pp . 195 f .
2 Het fraaiste portret van een verzamelaar , in deze jaren tussen 1640 en 1660 in Amsterdam te zien,was de beeltenis van 1527 van Andrea Odoni , door Lorenzo Lotto , in de verzameling van Gerard
Reynst op de Keizersgracht en nu in Hampton Court . Reynst zelf meende een Giorgione te bezitten .
8 Zie J . H . W . Unger , ' Vondeliana , IL , Vondei's handschriften ( vervolg )', Oud Holland II , 1884 ,
pp . 111-119 , en F . Lugt , Oud Holland UU , 1936 , p . 120 , met noot 48 .
230
231