Blader door transcripties » Stadsarchief Amsterdam
Transcriptie
10 juli 1957 (avondzitting) 854 Schiphol
(Seegers e.a.)
Schiphol 855 Gemeenteblad afd. 2
Rijk moet worden beheerd en dat Amsterdam zijn apparaat ter beschikking
van het Rijk moet stellen, iets, dat een vriendelijkheid tegenover de Regering
moet zijn. De zaak is Amsterdam boven het hoofd gegroeid en daarom moet het
Rijk hier alles overnemen. Spreker begrijpt, dat het Rijk niet onmiddellijk in
dezen een apparaat uit de grond kan stampen en daarom moet Amsterdam het
ter beschikking stellen. Spreker betoogt, dat dit meer voorkomt. Hij wijst in de-
zen op de ondersteuning van militairen; ook hier betreft het een rijkszaak,
waarvan de uitvoering in handen van de gemeenten is. Dit is geen positie, waar-
voor men zich moet schamen. De Regering is in staat, in dezen de verliezen te
dragen.
De heer LE CAVELIER zegt, dat Burgemeester en Wethouders het vreemd
hebben gevonden, dat hij Schiphol zou willen plaatsen onder het „management”’
van Amsterdam, met financiële aansprakelijkheid van het Rijk. Is dit eigenlijk
niet het principe van de gemeentelijke autonomie, dat de plaatselijke autori-
teiten het beter kunnen doen dan de landelijke? Waarom moet er een zekere
jaloezie bestaan tussen rijks- en gemeenteorganen, Waterstaat en P.W., over wie
het doet, als het maar goed gedaan wordt? Het Rijk moet toch erkennen, dat
Schiphol goed ‚„gemanaged”’ is en waarom moet het dan veranderen? Er wordt
gezegd: het Rijk betaalt niet alles; de Gemeente betaalt ook. Naar sprekers
mening is men echter nog niet gewend aan de huidige financiële verhoudingen.
Men ziet ze niet duidelijk voor zich, omdat die regelingen altijd weer door
andere regelingen worden doorkruist. Gelijk spreker in eerste instantie reeds
zeide: er is ten deze een Copernicaanse omdraaiing tot stand gekomen, door-
dat Amsterdam geen eigen inkomsten meer heeft en in de grootste gemene
deler wordt opgedeeld. Alles, wat Amsterdam betaalt voor Schiphol en in de
toekomst zal moeten betalen, zal van doelbijdragen moeten komen, die ook van
het Rijk zullen moeten afkomen. Ten slotte zal het Rijk Amsterdam hiervoor
moeten betalen, ook al betaalt Amsterdam het. Men kan wel zeggen, dat het
uit een andere pot komt, maar die pot behoort mede aan Amsterdam, al houdt
het Rijk het geld bij zich en heeft het het beheer daarover.
Spreker betoogt, dat zijn fractie met het voorstel, door Burgemeester en Wet-
houders gedaan, niet akkoord kan gaan.
De plaatselijke autoriteiten kunnen het beter dan de rijksautoriteiten en
daarom is het het beste, dat deze laatsten het aan de plaatselijke autoriteiten
overlaten, het beheer over Schiphol te voeren.
De heer MEEWEZEN wil gaarne hulde brengen voor de wijze van beant-
woording van Burgemeester en Wethouders, die helder en zaakkundig was.
Indien dit geld van het Rijk komt — spreker hoopt, dat Amsterdam het
zal kunnen betalen, hoewel het geld uit de bedoelde pot moet komen! — dan
is er niet zoveel verschil tussen de opvatting van Burgemeester en Wethouders
en die van spreker.
Voorts wijst spreker er op, dat thans het stadium van het aanbrengen van
veranderingen voorbij is. Destijds heeft hij niet geschroomd om het zijne daar-
toe bij te dragen, doch thans is het incubatiestadium afgesloten. Het is nu à
prendre ou à laisser! Het laisser” kan Amsterdam zich niet permitteren, want
het zou betekenen, dat Schiphol uitsluitend voor rekening van de Gemeente
kwam. Dus het is: prendre!
Men heeft de kunstmatige n.v.-vorm gekozen, met niet-verhandelbare aan-
delen en spreker blijft van mening, dat het niet de meest geschikte vorm is
om de zaak op te lossen. Hij heeft plaatsnamen in Nederland genoemd om aan
te tonen, dat Amsterdam en Rotterdam ook delen van het Rijk zijn, evenals
Haarlemmermeer, Aalsmeer, Twente, enz. Ook Amsterdam vormt een deel
van het Rijk, ook al wordt vaak een tegenstelling gecreëerd tussen het Rijk en
Amsterdam. Waarom wordt niet de Gemeentewet toegepast in de zin, zoals
zij bedoeld is, nl. de ontwikkeling van de zelfstandige kracht, zoals Thorbecke
deze er in heeft gelegd? Op grond hiervan behoort inderdaad het beheer over
Schiphol aan de Gemeente.
Ten slotte heeft spreker bewondering voor de wijze, waarop de Afdeling
Financiën deze zaak heeft ‚‚gemanaged”’. In de loop van de jaren heeft zij deze
ingewikkelde materie uitstekend behandeld door de belangen van Amsterdam
op voortreffelijke wijze naar voren te brengen en te behartigen. Gaarne wil
spreker aan zijn bewondering hiervoor uitdrukking geven.
Spreker wil deze vreemde, oneigenlijke vorm van een naamloze vennoot-
schap een „fair chance” geven, doch behoudt zich het recht voor om bij elke
uitbreiding van het kapitaal, waarbij Amsterdam wordt betrokken, zijn stem
daaraan te onthouden, als het Rijk niet door doelbijdragen Amsterdam in staat
stelt om dit te doen. De financiële verhouding bepaalt nu eenmaal alles. De
25 miljoen gulden, die in Schiphol gestoken zijn, betekenen geen verloren zaak.
Amsterdam heeft Schiphol ten bate van de Gemeente opgebouwd. Door de
oprichting van dit vliegveld en door te bevorderen, dat het de nationale lucht-
haven werd, heeft Amsterdam zijn taak niet alleen jegens zichzelf, doch ook
jegens het Rijk volbracht. Om verder te gaan zal het Rijk Amsterdam daartoe
in staat moeten stellen; dit zal het Rijk goed dienen te begrijpen en de ver-
schillende ministeries zullen hiervoor niet blind kunnen zijn.
De heer GROOT ROESSINK zegt Burgemeester en Wethouders dank voor
de beantwoording van de door hem gestelde vragen. De moeilijkheid blijft
echter bestaan, dat geen zekerheid is te geven over de toekomst van het per-
soneel, dat in dienst van de naamloze vennootschap overgaat. Daartegenover
ligt in hetgeen de heer Seegers naar voren heeft gebracht wel zekerheid. De
commissarissen, die door Burgemeester en Wethouders zijn genoemd, kunnen
de beste bedoelingen hebben, doch zij zijn in de minderheid. Spreker zou zich
kunnen voorstellen, dat in een reglement de bepaling werd opgenomen, dat
ambtenaren, die oorspronkelijk in dienst van Amsterdam waren, voor de ver-
dere diensttijd bij de naamloze vennootschap de zekerheid wordt gegeven, dat
zij in de verhoudingen, als zij in dienst van de Gemeente waren gebleven, niet
in positie zouden achteruitgaan. Een dergelijke bepaling is geen uitvinding van
spreker; er bestaat zo’n voorbeeld. Bij het overnemen van de Gemeentelijke
Telefoondienst door de P.T.T. stond nl. in de bepalingen van overname een
dergelijke garantieverklaring. Enige jaren geleden hebben een aantal ambte-
naren van de P.T.T. in Amsterdam een belangrijk bedrag aan verrekening ont-
vangen, omdat zij bij hun nieuwe werkgeefster in ongunstiger verhoudingen
waren komen te werken als dat zij zouden hebben gewerkt bij de Gemeente.
Zulk een zekerheid staat niet in het nu voor Schiphol gecreëerde reglement.
Nogmaals: spreker zal zich niet verzetten, om de naamloze vennootschap
Spreker zal Burgemeester en Wethouders niet volgen als zij spreken over de
zeven vette en de zeven magere jaren. Naar zijn mening is het gemeentepersoneel
thans niet bezig aan de zeven vette jaren, maar het kan altijd nog slechter.
Allereerst op grond van de argumenten van de heer Seegers en voorts in
verband met haar verantwoording tegenover het personeel kan sprekers fractie
niet akkoord gaan met deze voordracht,
(Seegers e.a.)
Schiphol 855 Gemeenteblad afd. 2
Rijk moet worden beheerd en dat Amsterdam zijn apparaat ter beschikking
van het Rijk moet stellen, iets, dat een vriendelijkheid tegenover de Regering
moet zijn. De zaak is Amsterdam boven het hoofd gegroeid en daarom moet het
Rijk hier alles overnemen. Spreker begrijpt, dat het Rijk niet onmiddellijk in
dezen een apparaat uit de grond kan stampen en daarom moet Amsterdam het
ter beschikking stellen. Spreker betoogt, dat dit meer voorkomt. Hij wijst in de-
zen op de ondersteuning van militairen; ook hier betreft het een rijkszaak,
waarvan de uitvoering in handen van de gemeenten is. Dit is geen positie, waar-
voor men zich moet schamen. De Regering is in staat, in dezen de verliezen te
dragen.
De heer LE CAVELIER zegt, dat Burgemeester en Wethouders het vreemd
hebben gevonden, dat hij Schiphol zou willen plaatsen onder het „management”’
van Amsterdam, met financiële aansprakelijkheid van het Rijk. Is dit eigenlijk
niet het principe van de gemeentelijke autonomie, dat de plaatselijke autori-
teiten het beter kunnen doen dan de landelijke? Waarom moet er een zekere
jaloezie bestaan tussen rijks- en gemeenteorganen, Waterstaat en P.W., over wie
het doet, als het maar goed gedaan wordt? Het Rijk moet toch erkennen, dat
Schiphol goed ‚„gemanaged”’ is en waarom moet het dan veranderen? Er wordt
gezegd: het Rijk betaalt niet alles; de Gemeente betaalt ook. Naar sprekers
mening is men echter nog niet gewend aan de huidige financiële verhoudingen.
Men ziet ze niet duidelijk voor zich, omdat die regelingen altijd weer door
andere regelingen worden doorkruist. Gelijk spreker in eerste instantie reeds
zeide: er is ten deze een Copernicaanse omdraaiing tot stand gekomen, door-
dat Amsterdam geen eigen inkomsten meer heeft en in de grootste gemene
deler wordt opgedeeld. Alles, wat Amsterdam betaalt voor Schiphol en in de
toekomst zal moeten betalen, zal van doelbijdragen moeten komen, die ook van
het Rijk zullen moeten afkomen. Ten slotte zal het Rijk Amsterdam hiervoor
moeten betalen, ook al betaalt Amsterdam het. Men kan wel zeggen, dat het
uit een andere pot komt, maar die pot behoort mede aan Amsterdam, al houdt
het Rijk het geld bij zich en heeft het het beheer daarover.
Spreker betoogt, dat zijn fractie met het voorstel, door Burgemeester en Wet-
houders gedaan, niet akkoord kan gaan.
De plaatselijke autoriteiten kunnen het beter dan de rijksautoriteiten en
daarom is het het beste, dat deze laatsten het aan de plaatselijke autoriteiten
overlaten, het beheer over Schiphol te voeren.
De heer MEEWEZEN wil gaarne hulde brengen voor de wijze van beant-
woording van Burgemeester en Wethouders, die helder en zaakkundig was.
Indien dit geld van het Rijk komt — spreker hoopt, dat Amsterdam het
zal kunnen betalen, hoewel het geld uit de bedoelde pot moet komen! — dan
is er niet zoveel verschil tussen de opvatting van Burgemeester en Wethouders
en die van spreker.
Voorts wijst spreker er op, dat thans het stadium van het aanbrengen van
veranderingen voorbij is. Destijds heeft hij niet geschroomd om het zijne daar-
toe bij te dragen, doch thans is het incubatiestadium afgesloten. Het is nu à
prendre ou à laisser! Het laisser” kan Amsterdam zich niet permitteren, want
het zou betekenen, dat Schiphol uitsluitend voor rekening van de Gemeente
kwam. Dus het is: prendre!
Men heeft de kunstmatige n.v.-vorm gekozen, met niet-verhandelbare aan-
delen en spreker blijft van mening, dat het niet de meest geschikte vorm is
om de zaak op te lossen. Hij heeft plaatsnamen in Nederland genoemd om aan
te tonen, dat Amsterdam en Rotterdam ook delen van het Rijk zijn, evenals
Haarlemmermeer, Aalsmeer, Twente, enz. Ook Amsterdam vormt een deel
van het Rijk, ook al wordt vaak een tegenstelling gecreëerd tussen het Rijk en
Amsterdam. Waarom wordt niet de Gemeentewet toegepast in de zin, zoals
zij bedoeld is, nl. de ontwikkeling van de zelfstandige kracht, zoals Thorbecke
deze er in heeft gelegd? Op grond hiervan behoort inderdaad het beheer over
Schiphol aan de Gemeente.
Ten slotte heeft spreker bewondering voor de wijze, waarop de Afdeling
Financiën deze zaak heeft ‚‚gemanaged”’. In de loop van de jaren heeft zij deze
ingewikkelde materie uitstekend behandeld door de belangen van Amsterdam
op voortreffelijke wijze naar voren te brengen en te behartigen. Gaarne wil
spreker aan zijn bewondering hiervoor uitdrukking geven.
Spreker wil deze vreemde, oneigenlijke vorm van een naamloze vennoot-
schap een „fair chance” geven, doch behoudt zich het recht voor om bij elke
uitbreiding van het kapitaal, waarbij Amsterdam wordt betrokken, zijn stem
daaraan te onthouden, als het Rijk niet door doelbijdragen Amsterdam in staat
stelt om dit te doen. De financiële verhouding bepaalt nu eenmaal alles. De
25 miljoen gulden, die in Schiphol gestoken zijn, betekenen geen verloren zaak.
Amsterdam heeft Schiphol ten bate van de Gemeente opgebouwd. Door de
oprichting van dit vliegveld en door te bevorderen, dat het de nationale lucht-
haven werd, heeft Amsterdam zijn taak niet alleen jegens zichzelf, doch ook
jegens het Rijk volbracht. Om verder te gaan zal het Rijk Amsterdam daartoe
in staat moeten stellen; dit zal het Rijk goed dienen te begrijpen en de ver-
schillende ministeries zullen hiervoor niet blind kunnen zijn.
De heer GROOT ROESSINK zegt Burgemeester en Wethouders dank voor
de beantwoording van de door hem gestelde vragen. De moeilijkheid blijft
echter bestaan, dat geen zekerheid is te geven over de toekomst van het per-
soneel, dat in dienst van de naamloze vennootschap overgaat. Daartegenover
ligt in hetgeen de heer Seegers naar voren heeft gebracht wel zekerheid. De
commissarissen, die door Burgemeester en Wethouders zijn genoemd, kunnen
de beste bedoelingen hebben, doch zij zijn in de minderheid. Spreker zou zich
kunnen voorstellen, dat in een reglement de bepaling werd opgenomen, dat
ambtenaren, die oorspronkelijk in dienst van Amsterdam waren, voor de ver-
dere diensttijd bij de naamloze vennootschap de zekerheid wordt gegeven, dat
zij in de verhoudingen, als zij in dienst van de Gemeente waren gebleven, niet
in positie zouden achteruitgaan. Een dergelijke bepaling is geen uitvinding van
spreker; er bestaat zo’n voorbeeld. Bij het overnemen van de Gemeentelijke
Telefoondienst door de P.T.T. stond nl. in de bepalingen van overname een
dergelijke garantieverklaring. Enige jaren geleden hebben een aantal ambte-
naren van de P.T.T. in Amsterdam een belangrijk bedrag aan verrekening ont-
vangen, omdat zij bij hun nieuwe werkgeefster in ongunstiger verhoudingen
waren komen te werken als dat zij zouden hebben gewerkt bij de Gemeente.
Zulk een zekerheid staat niet in het nu voor Schiphol gecreëerde reglement.
Nogmaals: spreker zal zich niet verzetten, om de naamloze vennootschap
Spreker zal Burgemeester en Wethouders niet volgen als zij spreken over de
zeven vette en de zeven magere jaren. Naar zijn mening is het gemeentepersoneel
thans niet bezig aan de zeven vette jaren, maar het kan altijd nog slechter.
Allereerst op grond van de argumenten van de heer Seegers en voorts in
verband met haar verantwoording tegenover het personeel kan sprekers fractie
niet akkoord gaan met deze voordracht,
Bronvermelding
Stadsarchief Amsterdam, archieftoegang 31375, Archief van de Gemeente Amsterdam: Gemeenteblad, inventarisnummer 501, Gemeentebladen, Gemeenteblad over de jaren 1950 t/m 1999, 1957, afdeling 2, deel 2 van 2, 1957
Scan + Transcriptie
Klik op de afbeelding om het te vergroten en de transcriptie ernaast te zien
Kunstmatige intelligentie 
De transcriptie is door de computer gemaakt via automatische handschriftherkenning. De samenvatting wordt door de computer gemaakt op basis van een taalmodel. Beide bewerkingen zijn niet perfect, maar vaak ruim voldoende zodat het historische document begrijpelijk wordt.