Blader door transcripties » Lokale Kronieken uit de Nederlanden 1500-1850

archieftoegang 1507_Beek_Trec, pagina 26

1477.
- Inden jaer ons lyeffs Heren MCCCC in LXXVIJop eynen heyligen sondach, opten heyligen XIIJ avent so bleyff doet inde waert herslaghen der ser fel inde ovelmodich Hertoch Karle van Borgonye van Brabant vurs. Alssus is hee ten eynde gekoemen inde gedwonghen dee alle andere landen inde mynschen gedwongen hadde; inde hee bleyff doet in Overlant, voer eyn staet, geheytten Nancy onder den hertoch van Loreynen. Inde hee hadde voel wylle inde hovardye inde voel jamers inde schaden inden landen omtrent gedreffven. Mer hee en kreych synen wylle nyrgent, inde myt groetter schanden inde schaden waert hee van den Swytsseren verslaghen inde ouch verdreffven, inde verloer voel volcks inde voel guets. Inde due quam hee wederoem voer disse staet Nancy vurs., inde doer woude hee syn leyt inde syn boesheyt wreken, inde lach voer disse staet inde persequyteerde die arme luden jemerlicke, gelick dat hee voer dat edel stetghen Nuyss gedaen hadde. Mer hee en mocht noch en konde ouch synen wylle van disser staet nyet kryghen noch gewenen.
Item die sake inde die reden, waeroem dat hee geheyn victorie, noch aventure me en hadde, als hee plach in voerleden tyden te hobben, dat waes oem des wylle, dat hee off syn volck die heylige Kyrcken schanden, vyolerden, berouffden, onterden, want hee schatte die heylige kerke inde die gotzhuyssen, closter, heyligen geysten, als vurs. steyt. Syn volck slogen die kercken op inde nomen daerin dat sy wolden; sy branden kercken inden lande van Gulick, die wyle dat hee vur Neuss lach. Inde achter denen moele dat hee die heylige Kercke schande, den pristerlicken staet nyet en erde, due toch Got die hant van hoem, inde hee en hadde egheyn victorie noch aventuyre me. Inde alsus heft hee langhe geleghen in Overlant te voel plaetschen myt cleynre aventuyren, inde due quam hee weder voer die staet Nancy,inde doer lach hee eyn wyle inde verderffde doer syns selffs volck jamerlick. Die eyn worden hoem affgeslaghen die anderen affgeschoetten, die derden die storffven van honger inde van gebrecken, die vyerde van kalde, want heet waes due eyn ser hart kalt weyntter. Inde dat leyt Got tot op XIIJ avent, due ontfermpde hoem Got over die arme luyden van den landen doeromtrent, inde konde noch en mocht honnen jemerlicke rueppen nyet langer leyden. Inde oemdat hee, noch syn volck, den heyligen sondach nyet en wolden vyeren noch en rastten, so gestade Got der Here dat hee doe opten sondach inde XIII avent, nyeder getoghen waert inde doet geslaghen, inde dat meysten deyl van allen syn volck. Inde men sacht dat hee jemerlick doet bleyff dee groetten, mechtighen inde mogentyghe prynsse inde Here, dat hoem die honden syn kynnebacken aff eynsdeylls getten hadden, er men syn licham vant onder die doden. Inde dat geschyedde inden joer inde tyt vurs., inde in dissen navolgenden worden is der datum te veynden, dat der hertoch vors. doet bleyff.
noCte apparICIonis fVIt InterfeCtVs CaroLVs borgonDIe DInVs.
Inden selven joer vurs. in die guede weicke soe waert der lystige inde hoverdighe bedriegher Emercourt gedoet inde onthout oem synre dyefferyen inde ghyrheyt wylle, want allet dat quad van ongeval, van schattynghen der aermen luyden inde landen dat regde hee altemoel, inde dat gynck al deur syn hand, inde men sacht dat hee doeruyt stael gelyck Judas der verreder dede. Syn naem was Gewydo de Brymé heer tot Emmerkort.
Inden joer MCCCCLXXVIJ in den somer soe waert te Tricht, dat steynen nuwe bolwerk erstwerff gelacht off gemaeckt boven die brugge opter Vysschermaessen.
Item int selve joer vurs. ouch inden somer so waert ouch te Wyck inden buytenwycke der ertgrave gemackt inde gegraven mytten boelwercken te Hoebrugge.
Item inden selven joer vurs. so waer des roemsschen keyssers soen te Koellen, inde syn naem waes geheyten Maximilian. Item inden selven joer wardt erstwerff wederoem getymmert inde gemackt te Luytgen die Maessebrugge, mytten twe holten arcken, dat doergebroken waes in der destruxie als vurs. steyt, inde die pyronen weder oem opgericht te Luytgen inde voert int lant aloem.
Inden joer vurs. LXXVIJ so quam erstwerff te Tricht in, der jonghe Keysser, des Keyssers soen, der hertoch van Osteryck geheyten Maximilianus, inde quam van Aken te Hoebruggen in, op eynen dysdach, te wetten op synte Dominicus dach off op Synte Syxtus avent, des paus. Inde myt hoem quam menich abel groet heer inde edelynck inde der hertoch van Gulick; die vorden hy duer dissen landen te Brabant waert, oem doer by te slapen inde tot eynen wyff te hebben die jonge hertoghynne jouffrouwe Maria, hertoch Karels dochter vurs., die wyllige alleyn eyn recht erffgenaem waes inde eynighe gebuert aen hoers vaders landen, die doet waes bleyffven voer eyne staet geheytten Nancy. Inde van disser tuekompst, inde brulacht inde hylick vervrouwden sych jonck inde alt, geystelicke inde wereltlick, want alle mynsschen hoepten dat dyt eyn beter inde eyn vredelick inde rastelick heer syn solde synen landen daen Karle vurs. geweyst waes, den Got benode, want dee nye en rastde noch stil en waes van orloghen, van schetten synen armen wychtten, van trecken, van vervoderen, van verderffven, van aenbeghyn, dat hee eyn heer waes al tot dat hee hersteycken en vermort waert, inde jemerlick starff in syn bloet inde sonden als eyn beyst, inde loen kreygh noe synen wercken; also dat Evangelie in helt: mytter moetten dattu mytz sal dich wederoem ghemetten werden. Also is hoem gescheyt. Hee verderffdealle die werlt inde landen, inde bracht menyghen dusendighe maen oem syn lyff myt synre felheyt inde onrasten van orloghen. Inde ten leste verdroetet der werlt also langhe dattet Got ouch verdroet; inde hee vuer qualick inde waert ouch hersteyken als vurs. is. Inde van synen doet waes weynich rouwen off drueffheyt me, dan van den geltetteren inde den schattyngemeysteren die die schettinghe ploghen te stelen, meyn ich op te boeren. Inde die voeren due ouch al alleynsselynge qualick inde aen die gallige.
Inde disser hertoch Karle vurs. en waert nye verluyt noch verloefft in egheyn kercke van synen landen over Maessen, te wetten Valkenborch inde Lymborch inde Dalhem, also waes hy ghemynt van allen syne ondersetten geystelick inde werltlick. Inde hyop sal eyn egelyck mynssche deyncken, hee sy edel off onedel, inde sal redelick leven in synen landen inde myt synen ondersessen, opdat sy syn doet beclaghen, als hee doet is. Mer leyder dis hertoghen doet waert weynich geclacht. Got herbarme sych nochtaen synre armer seylen. Amen.