Blader door transcripties » Nationaal Archief / Rijksarchief Zuid-Holland

archieftoegang 2.10.02, inventarisnummer 7, pagina 163

=trateurs, die, niet door de regering geëmploijeerd wvor„
=Aende, gonder bestaan zouden blijven.
Ik voor mij, houde de berekeningen naar de ecivere
reveneien, euen als Lt. Eve, voor de beste, omdat zij het
minst willekeurig moet geacht worden. Intesschen
zouden er nog vele wvets bepalingen noodig schejnen, om in
alle bijzondere gevallen te voorzien. B. V. de toestand
den sabreek; daar eene plantagie gedeurende de laatste
tien jaren uitmuntend kan hebben gerendeerd, maar nu
jeuist en de noodyakelijkheid kan zijn van Kapitale
reparatien te doen. Of wvel, zij kan juist en het
vorige jaar die reparatien gedaan hebben. In het
eerste geval zou zij te veel en en het laatste te weinig
ontvangen. Men zou ders wvel moeten lutmaken, sat
buitengerone uitgaven zejn en deze buiten de berekenen
laten; maar ook dan kan men een zeer valsch resultaat
verkrijgen. Want eenige plantagien haspelen jaarlijks
met kunne fabreek en winnen daardoor niets over;
intusschen goude hun dit niet worden toe. of afgerekend.
L. Eye. merkt tereit aan, dat het voornamelijk aan gal
komen op de eerlijkheid der lieden die met de regeling
Aen schavergoeding zullen worden belast en zoude
daar toe dezulke verkiezen, die in de kolonie seiriname
geene relatien hoegenaamd bezitten. Maar is het tel
mogelijk die te vinden, ten zij men die personen uit
Nederland over zond, iets dat een welligt gpooter
inconvenient zou hebben, namelijk het gebrek aan
plaatselijke kennis, die mij onmisbaar toe schijnt:
De redenen waarom ik voor de Leukerplantagien
eene andere repartitie dan voor koffij en katoen planta.
=Gien voegelijk achtte, heb ik getracht in het ontwerp
duidelijk te maken. Ten eersten heb ik gesteld, en

tot dus ver is mij zulks door geen planter tegen gespro=
=ken, dat de voordeelen der suikerplantagien met
kleine bevolkingen, geheel door de onkosten worden
geabsorbeerd, en, zoo als ik reeds opmerkte, wanneer
men de buitengewone onkosten mederekent dan verkrijgt
men dikwijls een valsch resultaat. Ten teweeden is
de zevakte der magt op de suikerplantagien niet alleen
eene oorzaak van geringe opbrengst voor het voorledene,
maar van steeds grootere vermindering en eindelijke
te niet gang, door de sterfte der Slaven. Wij eene
evaluatie naar het voorledene nu, evondt deze toekomst
niet en aanmerking genomen.
Intusschen wil ik mij thans, even min als ik zulke
in het ontwerp gedaan heb, opwerpen als een verdedeger
van deze of gene wijze van repartitie, en geloof dat de
regering niet beter zal kunnen doen, dan hieromtrent
de belanghebbenden, namelijk eene commissie eit hun
midden, zelve te raadplegen.
Op de 6e. S, betreffende het plan van centralibatie,
is L. C. de Gouverneur Generaal van oordeel, dat men
niet eene algemeene envoering der Suikerkulteur met
geheele afschaffing van die der koffij zou moeten beoogen;
en tot staving dezer meening wordt aangehaald, dat de
plantagée Concordia in Derramacea, met slechts 7l
koppen slaven, jaarlijksch voortbrengt 100000 ls koffij
en 60000 ls Kakao. Voorts vermeent L. E, dat het
onzeken is of de suikerkulteur op den duur de voordee=
=ligste gal blijven.
Mij moest het genoeg zijn, uit het cijfer der Slaven
die zich met koffij kultuur berighouden, in vergelijking
met het tataal van dit product, te zien hoe bitterweinig
zulks voor elk hoofd bedraeg. Dat er exceptien