Blader door transcripties » Stadsarchief Amsterdam

archieftoegang 499, inventarisnummer 342, pagina 20

2 . Henriette de Vries ( 1 887 -
1 942 ), Christiaan Pieter van
Eeghen . Tekening . Bruikleen Backer Stichting , inv.nr . B
5329 -
melen : Geisweit van der Netten maakte vooral studie van de verschillende drukken van
boeken , waarin prenten van de Luykens opgenomen waren . Aldus kon namelijk de prent-
geschiedenis goed tot uitdrukking worden gebracht . Van der Keilen richtte zich hoofd-
zakelijk op het verzamelen van weinig bekende of onbekende prenten van de hand van
deze beide graveurs , alsook op het verzamelen van naar hun werk vervaardigde kopieën .
Christiaan Pieter van Eeghen tenslotte legde het zwaartepunt op de tekeningen van Jan en
Casper Luyken , die veelal als voorstudies dienden voor de prenten . 4 Toen echter in 1884
de verzameling Geisweit van der Netten geveild zou worden , liet Van Eeghen toch niet de
kans voorbijgaan om zijn eigen verzameling nog aanzienlijk uit te breiden door deze ver-
zameling integraal voor ƒ 4500 ,- aan te kopen . 5 De veiling was blijkbaar zo bijzonder , dat
de kranten hierover het volgende berichtten : ' Maandag had ten huize van de firma
W.P . Van Stockum & Zoon te ' s-Hage een merkwaardige veiling plaats , die ofschoon de
catalogus twee geheele zittingen aangaf , slechts even zooveele minuten duurde . Het gold
de zeer fraaie collectie van het werk der beroemden Amsterdamschen Etser Jan Luyken ,
bijeengebracht door wijlen kolonel Geisweit van der Netten . Alvorens de verzameling
nummer voor nummer te veilen , werd het geheel en bloc aangeboden , en gekocht door de
firma's Martinus Nijhoff en Frederik Muller & Co . Het Hdbl . meent te weten , dat het
geheel een plaats ontvangt bij de reeds zeer fraaie verzameling van denzelfden meester in
het bezit van den heer C.P . van Eeghen alhier .' 6
Het geeft overigens te denken , of Van Eeghen toen niet te veel betaald heeft , want zes
jaar later vertegenwoordigt de gehele Luyken-verzameling volgens een taxatierapport ,
opgemaakt na zijn overlijden in 1889 , een waarde van slechts ƒ 500 ,- méér . 7
De Luyken-collectie van Van der Keilen is niet in het Amsterdams Historisch Museum
terecht gekomen , maar bevindt zich thans in het Rijksprentenkabinet . Nadat Van der
Keilen in 1877 directeur van het Rijksprentenkabinet was geworden , zag hij zich , ter
voorkoming van belangenverstrengeling , gedwongen om zijn particuliere prentencollec-
tie van de hand te doen . Tijdens de hiertoe gehouden veiling bij Frederik Muller & Co .
in 1878 is zijn Luyken-verzameling echter niet verkocht . Waarschijnlijk heeft Van der
Keilen deze overgedaan aan zijn vriend en latere zwager H.Ph . Gerritsen , die in 1896 de
collectie integraal verkocht aan het Rijksprentenkabinet . 8
pieter van eeghen ( 1844-1907 ) Ook Pieter van Eeghen , de oudste zoon van Chris-
tiaan Pieter , heeft op het gebied van kunst en cultuur zijn sporen verdiend . Hij was ge-
meenteraadslid en had in die hoedanigheid zitting in diverse gemeentelijke commissies
van toezicht , zoals die voor de schilderijen , het Stedelijk Museum , de Sophia Augusta
Stichting , Museum Fodor en Museum Willet-Holthuysen . Verder bleek zijn interesse
voor geschiedenis in het algemeen en voor die van de stad Amsterdam in het bijzonder ,
uit zijn jarenlange voorzitterschap van het Koninklijk Oudheidkundig Genootschap en
zijn actieve rol in de Commissie voor de Historische Tentoonstelling 1875-1876 , die ge-
houden zou worden ter viering van het zeshonderdjarige bestaan van Amsterdam . Niet
alleen omdat hij de oudste zoon was , maar waarschijnlijk ook om zijn deskundigheid was
hi j bij de schenking van het kunstbezit van Christiaan Pieter van Eeghen de woordvoerder
namens de kinderen . Aan deze schenking werden vier voorwaarden verbonden waaraan
de gemeente Amsterdam in latere correspondentie nog herhaaldelijk door hem herinnerd
zou worden :
de voorwerpen blijven , zolang de tegenwoordige eigenaars dat wensen , hetzij geheel ,
hetzij gedeeltelijk , zonder enige aansprakelijkheid in hun gebruik ;
na terbeschikkingstelling komen de schilderijen onder het beheer van een commissie
tot het verzamelen van hedendaagsche kunst , om in haar lokalen te worden tentoonge-
steld ;
de andere voorwerpen moeten - na terbeschikkingstelling -, op voorwaarden , in over-
leg met de familie te stellen , voor het publiek toegankelijk worden gesteld ;
zowel bij de schilderijen als de andere voorwerpen moet de herkomst worden vermeld . 9
Begin 1896 gaf Pieter van Eeghen in een brief aan b . en w . van Amsterdam de wens te
kennen , dat hij - na eerdere overdracht van andere kunstvoorwerpen en schilderijen —
nu ook de ' verzameling teekeningen , prenten en geïllustreerde boeken door Jan en Casper
Luyken ' ter beschikking wilde stellen ' daar de onmiddelijke aanleiding tot dit schrijven
een mededeeling is welke ik deezer dagen ontving . Dat nl binnen kort de boeken van de
34
Jaarboek gj , Amstelodamum [ 2001 ]
Jaarboek 93 , Amstelodamum [ 2001 ]
35