Blader door transcripties » Stadsarchief Amsterdam

archieftoegang 499, inventarisnummer 266, pagina 40

tegenwoordige no . 544 kwam pas in november 1672 aan de beurt samen
met de drie buurhuizen 546-550 , alle als volbouwd in 1672 en alle vier
getaxeerd op f31.5 . —. Of de timmerman Roelof van Aken , die deze drie
huizen zette , ook het vierde voor Hans de Cerff bouwde , is niet zeker . Het
lijkt mij echter goed om ook even de geschiedenis van zijn bouw te ver-
tellen .
Van Aken was een jonge timmerman en in tegenstelling tot Molenijser
zeer welvarend . Bij zijn dood in 1717 was zijn broer Jan , timmermansbaas
in de Kerkstraat bij de Vijzelstraat , zijn enige erfgenaam . Die broer stierf
het volgend jaar en de enige erfgenaam , de Diaconie , kreeg aan huizen voor
f135400 . —. Roelof kon zich in 1671 al heel wat veroorloven . Van Coen-
raad Segers , de oorspronkelijke koper , nam hij de erven 14 en 15 over
waarvan hij op 30 april 1671 door overdracht van schepenen officieel
eigenaar werd . Op 4 december 1671 droeg Jaspar de Ie Becq , die op 24
juli 1670 eigenaar was geworden , hem de erven 68 en 69 aan de Kerk-
straat over . Na de voltooiing van de huizen aan de gracht zette Van Aken
hier drie woningen , die bij de rondgang van 1672 al werden getaxeerd ,
maar als volbouwd in 1673 .
De huizen van Van Aken lijken heel veel op dat van Hans de Cerff -
en 546 en 544 hadden één muur ! - , maar er zijn - vooral in het grachtenboek
van Caspar Philips - duidelijke verschillen . Gezien de bovengenoemde data
lijkt het evenmin aannemelijk , dat Van Aken voor De Cerff bouwde .
We moeten ons dus tevreden stellen met de wetenschap , dat het achter-
stuk van no 544 in ieder geval door Daniel Molenijser is gezet .
Ik laat in het kort de latere eigenaren volgen , de eerste overdracht iets
uitvoeriger . Reeds op 4 juni 1682 droeg De Cerff het huis voor f10500 —
over aan Hieronimus Moutet , de huurder . Nu wordt vooral de verhouding
met Van Aken behandeld : ' ten noorden de weduwe Jaspar Delbeek en ten
suyden Roelof van Aken , wedersijts met gemene mueren en schuttingen ,
streckende voor van de straet tot agter aen de huysen en erven van de
Kerkstraat neffens een uytgang in de Kerkstraet met de wed . Delbeek , en
alsoo de snijding van het agtersaeltje door Roelof van Aken , met consent
van den comparant betimmert is , soo sal den voors . cooper daer op niets
te pretenderen hebben , en is den thuyn met het soomer-huysje soo breet
als het huys voor is , sijnde alleen de snijdinge van het saeltje aen de voorn .
Roelof van Aken overgelaten , daertegens denselven Van Aken toegelaten
heeft , dat de balkjens van het somerhuysje in sijn muer geleit en daermede
gemeen gemaekt is .' Wordt in deze overdracht niets gezegd over de andere
buur , dat gebeurt bij de volgende weer wel en dan blijkt duidelijk , dat er
daar aan de voorzijde een gemeenschappelijke muur is met 542 , aan de
achterzijde -
het befaamde zaaltje van Molenijser - de betimmering op de
uiterste grond is geschied . We zijn dan op 1 februari 1697 en het huis is
bij executie verkocht voor f 14430 .— aan Melchior van Susteren voor zijn
moeder Helena Donckers , weduwe van Gijsberto van Susteren .
In het dossier van grondpapieren bevinden zich interessante gegevens
over de nakomelingen , die tot de Zuid-Nederlandse adel hoorden . Ik
beperk mij hier tot Maria Theresia en Joan Alexander van Susteren , de
Detail van Vogelvlucht 1679 van bet besproken stuk Keizersgracht en Kerkstraat Eigendom
IJsbrand Kok
( v.l.n.r . de huiden 550 , 548 , 546 en 544 , die in 1672 Volbouwd werden , 550-546 op de erven 14
en 15 , 544 op 2j3 van het erf 15 ; de hui%en 542 , 540 en 538 met dwarsdaken van De Ie Becq op
1/5 van het erf 13 en de erven 12 en 11 , die in 1671 gereed kwamen , en 536 op het erf 10 . De gang
onder het huis aan de Kerkstraat ( no . 85 ) lag achter 544 westzijde , juist links van de lijn op de
vogelvlucht die het gelijkvormige complex aan de Kerkstraat ( 77-91 ) doormidden deelt )
kleinkinderen van de bovengenoemde Melchior , die allen in Antwerpen
woonden . De erfgenamen ab intestato van de bovengenoemde Joan Alex-
ander , die onder curatele had gestaan , waren Pierre Charles Joseph de
Roose , graaf van Baisis , baron van Bouchout en heer van Loupaigne , en
zijn zuster Charlotta , die het huis op 10 april 1775 lieten veilen en op 10
mei overdroegen aan Willem Hendrik Stoopendaal voor f13000 . —.
Akten voor not . D.C . Santhagens leren ons , dat de erfgenamen van de
wed . H . Stoopendaal op de veiling van 22 maart 1830 het huis , dat toen
verhuurd was voor f750 . — ( de pakkelder voor f70 . —) voor f7825 . —
verkochten aan J . W . Rösener . Op 1 februari 1872 kwam het bij verkoop-
akte voor not . Elzevier Dom voor f14000 . — aan W . J . Guépin . Op 13
oktober 1924 verkochten J . P . Guépin en echtgenote 37 centiare van hun
grond voor f500 . — aan regenten van het Walenweeshuis , die de drie
huizen van Jaspar de Ie Becq aan de Keizersgracht uit het legaat van Agneta
de Ruyscher-
de Ie Becq bezaten . Wat die 37 centiare precies inhielden ,
vertelt de akte niet . Mijn hoop om iets in de archieven van regenten te
vinden , werd niet vervuld . Slechts dezelfde akte vindt men in een dossier
over de drie huizen aan de gracht en de vijferachter aan de Kerkstraat .
Daar constateerde ik wel , dat de grondpapieren van no . 544 niet geheel
66
67