Blader door transcripties » Lokale Kronieken uit de Nederlanden 1500-1850

archieftoegang 1699_Bosc_Anon, pagina 457

Int selve jaer op den 11 dito worden bij sommige van de gereformeerde ende sommige van Sinte-Michiels ende Schermersgilde eenen valschen ende afgrijselijck aenslach op dese stadt van Den Bos
folio 235v
gemackt, daer de principaelsten roervinck van was meester Hendrick in Den Hoorn genoemt Agileus, met sijne adherenten ende geconspireerde, den welcke nochtans soo naer te weeg ende tot effect gebrocht was, datter drie vendelen cnechten ende volck van wapenen secretelijck ende onversienlijck, sonder pijp ofte trommel te rueren, van Heusden ofte dien wech gecomen waeren naer bij de stadt onder conductie ende belijt van den castelijn van Heusden; soo hebben de gereformeerde de Vuchterpoort met gewelt opgesmeten, mijnende alsoo het aennaderende volck van Heusden met eenen snellen toeloop ende met vliegende vendelen met adsistentie van de Schermersgilde, die doen de wacht aen de Vuchterpoort hadde, inne de stadt te brengen; maer worden in groote haest met nerstige ende cloecke adsistentie van eenige van de iverige catholiecke ende principael van eenen Herman Colen, die doen corporael was van den edelen Hantboogh ende daernaer captijn van de stadt worden gemackt, seer vromelijck, dapperlijck ende niet min corasieuselijck de Vuchter poort ingenomen ende de Schermersgilt daer afgeslagen ende de poort toegedaen tot confusie van de voornoemde
folio 236r
soldaten die op een quartier de stadtspoort genadert waeren; ende alsoo gefrustreert vant geene sij haer wel beroemt hadde als dat sij de borgeren ende ingesetenen van Den Bos haer gelt soude helpen tellen behalve andere enorme stucken die sij in de geestelijcke ende andere geteeckende huijssen soude hebben voorts gekeert om die te fouleren, plonderen ende sacrageren soo sij hen tot verschijde tijden daer aff gevanteert ende gepraet hadde
Ende alsoo des niet te min die voornoemde seditieuse geesten ter selver tijt alnoch mijnde tot hunne intentie te geraecken, soo gongen sij onder die gemijnte, de welcke voor die voorschreve alteratie all meest in wapenen gecomen waeren, uytstroijen veele verschijde valsche wijschmaeckinge ende onder anderen dat men in den raet van de stadt eendrachtelijck geslooten soude hebben die van de niuwe religie, genoemt gereformeerde,ter stadt uijt te jaegen ende om den halsch te brengen, om alsoo de selve gemijnte tot alle oproerighijt ende booshijt te verwecken ende te ontsteecken, roepende
folio 236v
oock voort stadthuys ende op de straeten die voornoemde meester Hendrick Agileus, dat hij brieven van sijn excellentie bij hem in sijnen sack hadde, daer mede hem belast was die van der weth bij den cop te vatten ende dat hij selver eens wilde vonnis wijsen ende soude eer avont van alles sijnen will hebben; ende tot dien eijnde worden daer gehaelt uijt ter muijten seeckere verborgen, vreemde soldaeten tot ontrent veertich toe int getall, wel gewapent ende in ordre wesende; met de welcke die voornoemde seditieuse ende geconspireerde hen begaven van de Merkct naer de Vuchterpoort; de welcke sij voor de twedemaell met groot gewelt ende fortse met groote smede hamers opensloegen; maeckende aldaer inwaerts naer de stadt seeckere schansse ofte wagenperck tot hunne verseeckeringe ende bevrijdinge ter tijt toe dat die voorschreve cnechten, wesende van de stadt een weijnich vertrocken wederom aengecomen soude hebben geweest ende in der stadt gebrocht om daermede hun voorgenomen quaet ende lelijcke conspiratie voorders te effectueren.
folio 237r