Blader door transcripties » Regionaal Archief Zuid-Utrecht

De Gecombineerde, dinsdag 3 mei 1977, pagina 1

i {
i e
EES EN e
DINSDAG
3 mei 1977
No. 52 - 85e jaargang
x
Advertentieprijs:
39 ct per mm per editie
48 ct in beide editie
exclusief 4 % B.T.W.
Abonnementsprijs:
Per kwartaal f18-
Per jaar f68-
_ DE GECOMBINEERDE
Verschijnt op dinsdag-. dondergag- en zateraagmorgen n een Gelderse en een Zuidhollandse editie Bureau De Gecombineerde Leerdam - Tel 03451-2246 - Gro 284055 - Hoofdredacteur G van Hoog: |
Opgenomen zijn De Geldermalser. De Leerdammer Zaltbomme'sche- Burensche- Nieuwe Culemborgsche- Vianensche- Asperensche- en Heukelumsche Courant De Lingebode De Lek- Maas- en Waalbode De Meerkerker
Halt toeroepen aan verspilling
‚ Aanpak energieprobleem een
economische kwestie
Minder energie verbruiken was de inhoud van de waarschu-
wing die president Carter van de VS tot zijn landgenoten
richtte. Hij had het evengoed tegen ons kunnen zeggen of
tegen de Fransen of de Duitsers. Het energie-terkort wordt
een wereldprobleem omdat het verbruik ervan jaarlijks zo
snel toeneemt dat die toename de meer-produktie spoedig zal
overtreffen.
In de VS neemt het energieverbruik jaarlijks met 5 % toe.
Reeds nu vertoont de Amerikaanse handelsbalans een aan-
zienlijk tekort. Dit zal tegen 1985 met meer dan 500 miljard
gaan toenemen als de regering Carter geen maatregelen
neemt. Die worden stapswijze genomen, te beginnen met een
enorme campagne om energie te besparen en met een drei-
gende benzine-belasting, die weldra realiteit zal zijn. Er ligt
een grote bezuinigingskans in het Amerikaanse energiever-
bruik omdat Carters landgenoten tweemaal zoveelenergie
gebruiken per persoon als de Nederlanders of andere west
Europeanen. De groei van het verbruik moet dus stoppen en
zo mogelijk moet men nog minder gebruiken dan nu.
Economisch
Dat laatste zal niet gemakkelijk
lukken. Dat weet de regering van de
nieuwe wereld ook. Daarom zal
men de steenkoolproduktie met
meer dan de helft laten stijgen. Ook
zal er een ruime toepassing van iso-
: latie komen en voorts zal de
zonne-energie een handje moeten
helpen. De kernenergie'staat niet op
de voorpagina van het energieplan
maar ook deze zal stellig zijn
steentje moeten bijdragen. De
Amerikanen kunnen dit goedkoper
doen en zijn evenals wij van plan de
veiligheidsaspecten te versterken.
De volgdoende produktie van ener-
gie met een beheerst gebruik is voor
de VS en evenzo voor ons allereerst
een economisch probleem. Men
moet het vervoer en de produktie
gaande houden evenals de voorzie-
ning van het licht en warmte. Daar-
naast gaat het voor alle westerse
landen als een vraagstuk van
inflatie-bestrijding.
Het is geen toeval dat Carter zijn
energie-kruistocht laat samenvallen
met zijn herziening van de econo-
mische politiek, die eerst primair
gericht zou moeten zijn op de ver-
betering van de werkgelegenheid
terwijl nu het zwaartepunt ver-
plaatst wordt naar de waarde-
bescherming van de dollar. De advi-
seurs van de president zullen erop
gewezen hebben dat meer werk met
inflatie uiteindelijk de wer-
kloosheid doet toenemen, terwijl
een meer stabiele dollar een deel
van de 7,5 % van de beroepsbevol-
king, die nu doelloos rond loopt,
weer aan het werk zou kunnen
brengen. Met minder inflatie is daar
meer kans op dan met meer ge-
ldontwaarding. Dat laatste dreigde
al, want de prijsstijging was de
laatste maanden al opgelopen tot
0,8% per maand, dat is ongeveer
10 % per jaar.
.
Spanning
In de derde plaats ziet Carterin zijn
energieplan een bijdrage om de po-
litieke spanning in de wereld te
verminderen en. zijn strategische
positie te versterken. Carter heeft
zich laten voorrekenen dat in de
komende jaren ook de Sowjet-Unie
olie moet gaan kopen in het buiten-
land omdat ook daar de binnen-
landse produktie tekort gaat schie-
ten. Dit zou de'spanning met name
in he Midden-Oosten, enorm
kunnen vergroten. De VS willen
derhalve een poging doen in hun
energie-voorziening meer onaf-
hankelijk te worden. Zij zullen dit
doen door een enorme uitbreiding
van de kolenproduktie maar ook
door te zorgen dat men een
voorraad olie beschikbaar heeft
voor ten minste zes maanden.
Wanneer Carter slaagt zal zijn be-
taalmiddel versterkt uit de strijd
komen. _ Met zijn _ enorme
Srondstoffen-voorraad in de States
neemt daardoor zijn concurrentie-
kracht toe en daarmee de werkgele-
genheid. Met een sterkere dollar
kan hij meer hulp aan de wereld
bieden en zijn sociaal zwakkere
broepen beter te hulp komen. In
wezen heeft de Amerikaanse presi-
dent met ziijn aanpak van het
energie-probleem een der zenuwen
van zijn kansen op beleidssucces te
pakken.
Het voorbeeld van de VS houdt een
boodschap in voor Nederland en
Europa. Door de spaaractie voor
energie te gaan volgen kunnen wij
de eisen van de OPEC-landen voor
prijsverhoging van olie matigen.
Dat betekent een - duidelijke
bijdrage tot het wereldinflatie-
probleem. Minder afhankelijk van
het _Midden-Oosten _ betekent
minder politieke spanning en een
versterking van EEG. Als immers
ook de andere EEG-partners mee
bezuinigen zullen zij daar in hun
betalingsbalans van profiteren. Het
is duidelijk dat in het licht van deze
opvatting de prijs van energie niet-
temin omhoog zal gaan om de con-
sument te dwingen er zuinig mee
om te gaan. Deze gedragslijn bete-
kent in feite dat ook de prijs voor
aardgas in Nederland verder zal
stijgen. Minister Lubbers denkt in
dit verband aan een stapsgewijze
verhoging van de aardgasprijs van
ongeveer 3 cent per kubieke meter
per jaar. Er is een toenemend begrip
voor de gedachte dat alle landen te-
gelijk die prijs moeten aanpassen
omdat de aanwendig van energie
geen middel mag worden voor de
concurrentie tussen landen.
Kernenergie
Als wij rondom ons zien in welke
mate er dikwijls voor allerlei doe-
leinden nog energie wordt verspild
dan kunnen wij bij doorkenken een
duidelijk besef krijgen van de resu-
ltaten die besparingsacties en be-
sparing van isolatie kunnen afwer-
pen. Ook voor Nederland zal
worden overwogen in hoeverre wij
van zonne-energie gebruik kunnen
maken. En de toepassing van ker-
nenergie? Ondanks alle verzet uit
milieu-overwegingen zal onzerege-
ring de bouw van een aantal
kernenergie-centrales moeten be-
vorderen. Dat zou mogelijk zijn
onder waarborgen voor voldoende
veiligheid voor de bevolking. Men
zou in Nederland ook kunnen be-
sluiten als alternatief het gebruik
van steenkool enorm op te voeren.
Dat zou eveneens een enorme
import betekenen maar een niet ge-
ringer milieuprobleem, want het
aanwenden van steenkool werkt de
vervuiling van de omgeving enorm
in de hand. De milieu-beschermers
zullen dus het ene euvel moeten
accepteren of _het andere.
Verwerpen zij beide, dan zullen zij
in de maatschappelijke vooruitgang
°
de klok een flink stuk moeten terug
zetten en dan misschien toch nog in
de kou moeten zitten. Dit te moeten
constateren neemt niet weg dat wij
al onze research-capiciteiten in
moeten zetten om voor het
wereld-energie-probleem een
oplossing te zoeken. Het is Carters
verdienste dat hij met zijn waar-
schuwend optreden deze beweging
in gang heeft gezet. Het strekt de
westerse landen in hun totaliteit
niet tot eer dat zij na de energiecrisis
van 1973 dit vraagstuk niet met
meer elan hebben aangepakt. Nu
gaat het er wellicht van komen en
daar kunnen wij met het oog op
onze toekomst alleen dankbaar
voor zijn. maar zonder offers zal de
oplossing niet worden gevonden.
Duizenden
N
015 Soestdij
derlanders
Duizenden Nederlanders
hebben op Paleis Soestdijk ko-
ningin Juliana op haar 68ste ver-
jaardag gelukwensen aangebo-
den tijdens het traditionele
bloemendefilé. De felicitaties
golden ook nog het in januari
niet officieel gevierde 40-jarig
huwelijksjubileum van de ko-
ningin en prins Bernhard.
De voltallige familie, inclusief de elf
kleinkinderen, verscheen op het
bordes van het paleis. Een bonte
stoet trok voor hen langs: muziek-
verenigingen, drumbands, majoret-
tes, sportclubs, schoolklassen, be-
jaarden, vrouwenorganisaties, pad-
vinders, buitenlandse werknemes, .
afgewisseld door burgers die niet in
georganiseerd verband naar Soes-
tdijk waren gekomen. De koningin
kreeg weer de meest uiteenlopende
verjaardagscadeaus. Na afloop van
het defilé maakte de koninklijke
familie een rondgang over het
gazon vóor het paleis. Hier bekeken
zij een&met landbouwprodukten
samengesteld mozaiek. „Veertig
jaar”’, was daar met sla, radijsjes,
apppels enz. geschreven. De door
het Centraal Bureau Tuinbouwvei-
lingen beschikbaar _ gestelde
groenten een vruchten zijn vandaag
aan het Leger des Heils geschonken.
Zeker 30 doden bij demonstraties
Bloedige 1 mei
in Turkije
Meer dan dertig mensen zijn in
de Turkse stad Istanboel om het
leven gekomen en tenminste
tweehonderd gewond geraakt
toen gewapende mannen met
machinegeweren en pistolen op
een menigte schoten die op het
Tkasimplein een 1 mei bijeen-
komst hield. Dat heeft het
semi-officiele Turkse
persbureau Anatolia bekend
gemaakt, ‚
De schietpartijen in Istanboel
zouden zijn begonnen nadat vanaf
een regeringsgebouw het vuur werd
geopend op politie en
vakbondsleden die de bijeenkomst
bijwoonden. De politie schoot
onmiddellijk terug. Duizenden
mensen verdrongen elkaar in hun
poging een goed heenkomen te vin-
den. In verschillende delen van de
stad braken gevechten uit tussen
burgers onderling die met stokken
en messen gewapend waren. Vol-
gens Anatolia kan het dodental nog
stijgen omdat enkele van de ge-
wonden in kritieke toestand verke-
ren. De hele veiligheidsmacht van
Istanboel, waaronder de para-
militaire gendarmerie en militie,
zijn in staat van paraatheid
gebracht. Eenheden van de veilig-
heidstroepen zijn naar de omgeving
van het Taksimplein gestuurd om
vergeldingsacties te voorkomen. De
ziekenhuizen roepen artsen op en
vragen om bloeddonors. Onder de
doden waren twee politieagenten.
De ministerraad is voor een „bui-
tengwone”’ zitting in de hoofdstad
Ankara bijeengekomen om de inci-
denten te bespreken. De bijeen-
komst was georganiseerd door de
DISK de confederatie van Revolu-
tionaire _ Turkse vakbonden.
Volgens Anatolia waren de aanval-
lers „gewapende Maotistische ben-
den” die eerder door de organisato-
ren waren uitgesloten van
deelname aan een mars door de stad
en de samenkomst o p het plein.
Advertentie
Groot nieuws
Zie
Achterpag.
100 jaar
moderne kunst
In het Stedelijk Museum van
Amsterdam bood Simon Vinke-
noog een dezer dagen het boek
„Honderd jaar modemne kunst”
aan de graficus Ger Lataster (1)
aan. In het midden de adjunct-
directeur van het stedelijk, dhr.
L. Martinet.
(gebr. van hemert)
Stalstraat 5 - Vianen
tel. 03473-1241
In samenwerxng met de Nieuwe Tielsche Courant
de mode vóór
‘Katoenen tricot
T-shirt
korte mouw
in alle modekleuren
Katoenen imprimé
damesrok
in prachtige bloem-
dessins
3-
\ a
’ \ méér keus
GORKUM
Gasthuisstraat
‚ Piazza-center
dinsdags gesloten; donderdags koopavond tot 9 uur.
Na verbod 1 mei vieringen
Rellen in Spanje
In vele steden van Spanje kwam
het tot bloedige rellen, toen de
vakbonden hun 1-
mei-bijeenkomsten wilden
doorzetten, ondanks een
demonstratie-verbod van de re-
gering. De politie trad ongekend
meedogenloos op: met rubber-
kogels, traangas, rookbommen,
met genadeloos gebruik van de
wapenstok, en in enkele
gevallen met lange' leren zwe-
pen.
Vooral in Madrid ging het onbarm-
harig toe. Politie-helikopters signa-
leerden elke poging van groepjes
mensen om zich naar 1-
mei-bijeenkomsten te begeven.
Oproerpolitie werd aangevoerd in
jeeps met loeiende sirenes. Vluch-
tende demonstranten werden hard-
nekkig achtervolgd en met man en
macht geknuppeld als ze al op de
grond lagen.
Hier en daar werden vluchtenden
uitgerookt door rookbommen in de
ingangen van de metro.
Bij het stadion Madrid-Vallecas —
waar een massa-bijeenkomst was
gepland — dreef politie te paard in
volle galop de samenstromende
miensen uiteen. Overal in de bin-
nenstad ontruimde de oproerpolitie:
café’s en bars.
Weerbericht
Veranderlijk bewolkt
plaatselijk buien.
met
A MOZAÏEK 77 P
[ 6 MEI Ln 15 ME 1977 N
‚ doneld duck's wereld
| in emmeloord
meer dan 1400 m’ bloementopijt
noordoortpolder - bloemenpolder
_ orgonisotie comite mozoïek'74 °
p-0.vvv_kontoor emmeloord
‚telefoon 05270 .2000 ;
U houdt van sport
- en wilt weten wat uw streekgenoten presteren.
DE GECOMBINEERDE besteedt daar ruime aandacht
aan via verslagen en standen.
Ook trek in zo'n krant? Kijk dan hieronder: Á
DE GECOMBINEERDE ‚
met het oog op de streek.
Ja, ik wil mij abonneren op DE GECOMBINEERDE en ontvang
de nummers tot en met 31 mei a.s. GRATIS!
Ik neem een
kwartaalabonnement ad ...... f 18,00
halfjaarabonnement ad .…..... f 34,50
jaarabonnement ad ........ f 68,00
Gewoon in een enveloppe stoppen en ongefrankeerd verzenden
aan DE GECOMBINEERDE, Antwoordnummer 14, Leerdam.