Blader door transcripties » Nationaal Archief / Rijksarchief Zuid-Holland

archieftoegang 2.10.02, inventarisnummer 7, pagina 165

suikerriet te planten, en al wil men alle krachten
daartoe inspannen, zal de daarstelling der noodige
fabrieken, toeh altoos eenige jaren vereisschen.
L. Eve. de Gouverneur Generaal oppert de vraag, of
het evel noodzakelijk is, dat al de Slaven op de thans
door hen bewoonde plantagien gevestigd blijven. Ik
Item gaarne toe, dat het veel voordeeliger zijn zou de
kleine magten te vereenigen, andere die in eene geisoleer„
=de prositie zijn, op de een of andere verlaten plantagie
en de nabijheid der fabrieken over te brengen, slechte
gronden te verlaten, en de negers naar vruchtbare te
verplaatsen. Het is eekter niet te ontkennen, dat
alle die mutatien hoogst onaangenaam voor de Slaven
zijn, en dat de bevolking daardoor groote verliezen
heeft geleden. Thans wordt en zulk een geval het
consent der negere zoo als het heet gevraagd, maar
hier bij brengt men den regel in aanwending: die
Levijgt, consenteert. Dit zou alsdan door de
Regering andere behandeld worden, en het komt mij
niet waarschijnlijk voor, dat er ligt een wexenlijk
consent zou verkregen worden. Intusschen kan het
zijn, dat, na eenig tijdsverloop, de Slaven hen eigen
belang ten deren zouden inxien, maar in allen geval
Zouik het voor noodig houden, van den beginne vaest
te stellen, en aan hen kenbaar te maken, dat zij nooit,
tegen hun zen, gullen verplaatst worden. Het is
ook in dien geest dat ik daarover in de 8ee. Sheb
gesprokten.
L. Eve. de Gouverneur Generaal is het niet met het
ontwerp eens, dat de bestaande straffen aanvankelijk
zouden moeten blijven bestaan.
Indien ik daaromtrent van een tegen overgeesteld
gevoelen ken, is het voorzeker niet omdat ik dit Strafstelsel
als goed en doelmatig beschouw, maar om dat alle
plotdelinge veranderingen in hetzelve mij zeer bedenkelijk
toeschijnen, vooral op een oogenblik dat de geheele
maatschappelijke toestand des bevolking zulk eene
groote verandering, ja, eene soort van omeventelin„
zou ondergaan. Op gulk een tijdstip behoort, naar mijn
oordeel, de goede orde met eene vaste hand te worden
gehandhaafd, en dit te willen doen met middelen
waarvan men de uitwerking nog niet kent, houde ik
voor zeer gevaarlijk. In allen geval blijft de
Regering bij magte de applicatie dier Straffen meer
of minder algemeen te maken, maar daarom behoeft
men den Slaven niet te geggen: Doortaan zijt gij
bevrijd van Hlagen.
Later, evanneer alles een geregelden gang zou hebben
aangenomen, komt toeh de geschikte tijd voor proef„
=nemingen, ook voor het strafstelsel.
L. Exe. de Gouverneur Generaal Keurt het den kbeeld
af, om het geheel van 't centralisatie steldel, in den
kortst mogelijken tijd daar te stellen, en zou niet meer
Aan hoogstens drie fabreeken per jaar willen oprigten.
Het spreekwoord: langnaam gaat zeker, heeft voorgeker
Zijne waarde, en overhaasting as altijd verkeerd. Maar
door eene zoo groote voorzigtigheid goude geheele zaak
en derigen vallen, daar de voordeelen noodzakelijk en
verhouding staan tot de middelen, en men met drie
fabrieken pen jaar, het stelsel eerst in volle everking zou
Lien, tegen den tijd, waarop ik veronderestel dat de schuld,
met Is van de evinsten, kan zijn afbetaald.
Flet spreekt overigens van zelf, dat de oprigting van
sabrieken, niet moet vooreitloopen de aanplantingen