Blader door transcripties » Stadsarchief Amsterdam
Transcriptie
VIERENZESTIGSTE JAARVERSLAG
VAN HET GENOOTSCHAP AMSTELODAMUM
lopende over het jaar 1963
( Uitgebracht op de algemene ledenvergadering van 27 februari 1964 )
Een der meest verheugende feiten voor de Amsterdamse monumentenzorg in 1963 was
het vinden van een passende bestemming voor één der leegstaande oude kerkgebouwen
in de binnenstad . De ' Stichting Kunstkontakt ' werd 15 juli eigenares van de Oude Zijds
Kapel en de huizen Sint Olofspoort 1 tot 9 . Ons genootschap verleende steun door deel-
neming aan de daartoe uitgeschreven lening . In afwachting van de restauratie is de kap
van het bouwwerk waterdicht gemaakt .
In de Stichting De Oude Kerk bleef Amstelodamum gedurende het verslagjaar ver-
tegenwoordigd door de voorzitter , terwijl het oudheidkundig bodemonderzoek ter
plaatse onder onze auspiciën kon worden voortgezet door het Instituut voor Prae - en
Protohistorie der Universiteit van Amsterdam . De restauratie vordert gestadig : in 1963
kwam het herstel van Collegekamer en exterieur van het Hoge Koor vrijwel gereed .
In de Snijderskapel keerde het gebrandschilderde raam met familiewapens van Amster-
damse burgemeesters terug .
De werkzaamheden in de Nieuwe Kerk concentreerden zich op herstel van het schip
en het eerste gedeelte van de gevel aan de Nieuwezijds Voorburgwal . De reeds ont-
ruimde winkelpanden aan deze zijde wachten thans op restauratie .
Het Gemeentelijke Bureau Monumentenzorg van de Dienst der Pubüeke Werken
wist ondanks de bescheiden financiële middelen het tempo te handhaven . In 1963 werden
aan de volgende 75 panden de restauratiewerkzaamheden voltooid : Amstel 87 en 178 ,
Binnenkant 26 , Bloemgracht 3 , 34 , 36 en 108 , Brouwersgracht 78 , 92 , 193 en 195 ,
Dubbele Worststeeg 2 , Geldersekade 53 , Haarlemmer Houttuinen 71 , Haarlemmer-
straat 85 , Herengracht 91,161 , 272 , 326 , 334 , 336 , 339 en 341 , Kalverstraat 162 , Keizers-
gracht 238,647,675,677 en 695 , Kerkstraat 182 , Kromme Waal 13 en 22 , Lauriergracht 12 ,
Leidsegracht 56 , Leidsestraat 27 , Lijnbaansgracht 6 , 7 , 93 , 94 , 340 en 341 , Nieuwe
Herengracht 111 , 113 en 143 , Nieuwe Keizersgracht 58 , Nieuwe Prinsengracht 25 ,
Nieuwendammerdijk 381 , Nieuwendijk 143 , Nieuwezijds Voorburgwal 228 , Oude
Hoogstraat 7 en 12 , Oudezijds Voorburgwall en 136 , Prins Henddrikkade 140 , 146 en
171 , Prinseneiland 133,135 en 137 , Prinsengracht 226,469,509,533 en 661 , Rechtbooms-
sloot 42 , Reguliersgracht 40 , Rokin 91 , Schippersgracht 14 , Singel 74 , 288 en 390 ,
Weteringstraat 24 en Zoutkeetsgracht 14 , 16 en 18 .
De lang uitgestelde sanering van een aantal in de oorlog geschonden en vervallen
buurten in het oostelijk gedeelte van de binnenstad werd in 1963 met voortvarendheid
ter hand genomen . In vele gevallen zullen deze saneringen stellig een positieve bijdrage
leveren voor het behoud van de aantrekkelijkheid van deze binnenstad . In een enkel
geval lijkt de voortvarendheid echter nodeloos groot . Met name bij de sanering van
Kattenburg schijnt de afbraak thans verder te gaan dan gerechtvaardigd zou zijn op
grond van het rechtsgeldige wederopbouwplan Oostelijke Eilanden , dat 9 januari 1953
aan de Gemeenteraad werd voorgelegd . Ongetwijfeld behoort Kattenburg - dat in het
uit 1656 daterende Zeemagazijn zulk een waardig aandenken aan zijn oudste bebouwing
bewaart
— uit een oogpunt van volkshuisvesting thans tot de slechtste buurten van onze
stad . Maar waarom moeten bij de sanering ook de aantrekkelijke zeventiende-eeuwse
huisjes aan het Kattenburgerplein sneuvelen , die volgens het wederopbouwplan ( met
uitzondering van die op de hoek van de te verbreden Grote Kattenburgerstraat ) zouden
blijven staan ? Nóg zijn deze huisjes , die met het historische Zeemagazijn zulk een kos-
telijk geheel vormen , niet afgebroken , maar wél worden zij thans gelijktijdig met de
achterliggende bebouwing door de Gemeente opgekocht en ontruimd . Nóg is het mo-
gelijk het aspect van het Kattenburgerplein door restauratie van die huisjes voor het
nageslacht te behouden , maar de tijd dringt . Wellicht is het ook nog mogelijk de door-
gaande verkeersweg over Kattenburg - in het wederopbouwplan gezocht in een ver-
breding van de Grote Kattenburgerstraat — te leiden langs de Kattenburgerkade met
een doorbraak bij de Kattenburgervoorstraat . De monumenten op de hoek van Katten-
burgerplein en Grote Kattenburgerstraat kunnen dan behouden blijven ten koste van
de minder aantrekkelijke bebouwing aan het oostelijk einde van de Kattenburgergracht .
Een goede aansluiting van de binnenkort te bouwen nieuwe brug over de Nieuwe Vaart
op de verkeersweg over Kattenburg lijkt ons ook bij een dergelijke herziening van het
plan mogelijk te zijn .
Gedurende de strenge winter woedde het vuur in verschillende oude huizen , waaraan
de redactie in het maandblad van maart een artikel wijdde . Uw bestuur verzocht 28 febru-
ari per brief zowel Burgemeester en Wethouders als de directie van C . & A . Brennink-
meijer de Berlage-gevel van het uitgebrande pand aan het Damrak te behouden . Nadat
het gemeentebestuur het hoofdwerk van deze bouwmeester aan de overzijde van het
Damrak met zoveel zorg voor afbraak heeft behoed , was het slopen van deze facade -
die zich gunstig onderscheidde van de latere scheppingen in de brokkelige gevelwand
ter plaatse - bijzonder teleurstellend .
De Amsterdamse Maatschappij tot Stadsherstel ontwikkelt zich gunstig , evenals de
Stichting Diogenes . Op 11 juni werd een rondtocht georganiseerd langs enkele panden
van eerstgenoemde instelling , waarbij Uw bestuur was vertegenwoordigd door de voor-
zitter , de secretaris en ir . H . A . J . M . Weller .
De Raad voor de Stedebouw , waarin Amstelodamum wordt vertegenwoordigd door
zijn voorzitter , kwam gedurende het verslagjaar regelmatig bijeen .
De Bond Heemschut belegde 27 april hier ter stede een landelijke bijeenkomst met
als onderwerp het bijzondere karakter der Nederlandse binnensteden , waar mr . G . van
' t Huil en ir . R . Meischke als inleiders optraden . Op deze vergadering werd het genoot-
schap vertegenwoordigd door de voorzitter , de secretaris , drs . C . Wegener Sleeswijk
en ir . H . A . J . M . Weller .
Een toe te juichen particulier initiatief als bijdrage tot oplossing van het verkeers-
probleem namen tien Amsterdamse textielgrossiers , die 3 oktober de ' Operatie Water-
geus ' organiseerden . Het betrof hier een praktisch onderzoek naar de reeds eerder ge-
opperde mogelijkheid tot het benutten van Amsterdams vele waterwegen voor het
personenvervoer . Aan de rand van de stad vertrokken te 8.50 uur - dus tijdens de
' ochtendspits ' -
van vier plaatsen met ruime parkeergelegenheid rondvaartboten naar
4
5
VAN HET GENOOTSCHAP AMSTELODAMUM
lopende over het jaar 1963
( Uitgebracht op de algemene ledenvergadering van 27 februari 1964 )
Een der meest verheugende feiten voor de Amsterdamse monumentenzorg in 1963 was
het vinden van een passende bestemming voor één der leegstaande oude kerkgebouwen
in de binnenstad . De ' Stichting Kunstkontakt ' werd 15 juli eigenares van de Oude Zijds
Kapel en de huizen Sint Olofspoort 1 tot 9 . Ons genootschap verleende steun door deel-
neming aan de daartoe uitgeschreven lening . In afwachting van de restauratie is de kap
van het bouwwerk waterdicht gemaakt .
In de Stichting De Oude Kerk bleef Amstelodamum gedurende het verslagjaar ver-
tegenwoordigd door de voorzitter , terwijl het oudheidkundig bodemonderzoek ter
plaatse onder onze auspiciën kon worden voortgezet door het Instituut voor Prae - en
Protohistorie der Universiteit van Amsterdam . De restauratie vordert gestadig : in 1963
kwam het herstel van Collegekamer en exterieur van het Hoge Koor vrijwel gereed .
In de Snijderskapel keerde het gebrandschilderde raam met familiewapens van Amster-
damse burgemeesters terug .
De werkzaamheden in de Nieuwe Kerk concentreerden zich op herstel van het schip
en het eerste gedeelte van de gevel aan de Nieuwezijds Voorburgwal . De reeds ont-
ruimde winkelpanden aan deze zijde wachten thans op restauratie .
Het Gemeentelijke Bureau Monumentenzorg van de Dienst der Pubüeke Werken
wist ondanks de bescheiden financiële middelen het tempo te handhaven . In 1963 werden
aan de volgende 75 panden de restauratiewerkzaamheden voltooid : Amstel 87 en 178 ,
Binnenkant 26 , Bloemgracht 3 , 34 , 36 en 108 , Brouwersgracht 78 , 92 , 193 en 195 ,
Dubbele Worststeeg 2 , Geldersekade 53 , Haarlemmer Houttuinen 71 , Haarlemmer-
straat 85 , Herengracht 91,161 , 272 , 326 , 334 , 336 , 339 en 341 , Kalverstraat 162 , Keizers-
gracht 238,647,675,677 en 695 , Kerkstraat 182 , Kromme Waal 13 en 22 , Lauriergracht 12 ,
Leidsegracht 56 , Leidsestraat 27 , Lijnbaansgracht 6 , 7 , 93 , 94 , 340 en 341 , Nieuwe
Herengracht 111 , 113 en 143 , Nieuwe Keizersgracht 58 , Nieuwe Prinsengracht 25 ,
Nieuwendammerdijk 381 , Nieuwendijk 143 , Nieuwezijds Voorburgwal 228 , Oude
Hoogstraat 7 en 12 , Oudezijds Voorburgwall en 136 , Prins Henddrikkade 140 , 146 en
171 , Prinseneiland 133,135 en 137 , Prinsengracht 226,469,509,533 en 661 , Rechtbooms-
sloot 42 , Reguliersgracht 40 , Rokin 91 , Schippersgracht 14 , Singel 74 , 288 en 390 ,
Weteringstraat 24 en Zoutkeetsgracht 14 , 16 en 18 .
De lang uitgestelde sanering van een aantal in de oorlog geschonden en vervallen
buurten in het oostelijk gedeelte van de binnenstad werd in 1963 met voortvarendheid
ter hand genomen . In vele gevallen zullen deze saneringen stellig een positieve bijdrage
leveren voor het behoud van de aantrekkelijkheid van deze binnenstad . In een enkel
geval lijkt de voortvarendheid echter nodeloos groot . Met name bij de sanering van
Kattenburg schijnt de afbraak thans verder te gaan dan gerechtvaardigd zou zijn op
grond van het rechtsgeldige wederopbouwplan Oostelijke Eilanden , dat 9 januari 1953
aan de Gemeenteraad werd voorgelegd . Ongetwijfeld behoort Kattenburg - dat in het
uit 1656 daterende Zeemagazijn zulk een waardig aandenken aan zijn oudste bebouwing
bewaart
— uit een oogpunt van volkshuisvesting thans tot de slechtste buurten van onze
stad . Maar waarom moeten bij de sanering ook de aantrekkelijke zeventiende-eeuwse
huisjes aan het Kattenburgerplein sneuvelen , die volgens het wederopbouwplan ( met
uitzondering van die op de hoek van de te verbreden Grote Kattenburgerstraat ) zouden
blijven staan ? Nóg zijn deze huisjes , die met het historische Zeemagazijn zulk een kos-
telijk geheel vormen , niet afgebroken , maar wél worden zij thans gelijktijdig met de
achterliggende bebouwing door de Gemeente opgekocht en ontruimd . Nóg is het mo-
gelijk het aspect van het Kattenburgerplein door restauratie van die huisjes voor het
nageslacht te behouden , maar de tijd dringt . Wellicht is het ook nog mogelijk de door-
gaande verkeersweg over Kattenburg - in het wederopbouwplan gezocht in een ver-
breding van de Grote Kattenburgerstraat — te leiden langs de Kattenburgerkade met
een doorbraak bij de Kattenburgervoorstraat . De monumenten op de hoek van Katten-
burgerplein en Grote Kattenburgerstraat kunnen dan behouden blijven ten koste van
de minder aantrekkelijke bebouwing aan het oostelijk einde van de Kattenburgergracht .
Een goede aansluiting van de binnenkort te bouwen nieuwe brug over de Nieuwe Vaart
op de verkeersweg over Kattenburg lijkt ons ook bij een dergelijke herziening van het
plan mogelijk te zijn .
Gedurende de strenge winter woedde het vuur in verschillende oude huizen , waaraan
de redactie in het maandblad van maart een artikel wijdde . Uw bestuur verzocht 28 febru-
ari per brief zowel Burgemeester en Wethouders als de directie van C . & A . Brennink-
meijer de Berlage-gevel van het uitgebrande pand aan het Damrak te behouden . Nadat
het gemeentebestuur het hoofdwerk van deze bouwmeester aan de overzijde van het
Damrak met zoveel zorg voor afbraak heeft behoed , was het slopen van deze facade -
die zich gunstig onderscheidde van de latere scheppingen in de brokkelige gevelwand
ter plaatse - bijzonder teleurstellend .
De Amsterdamse Maatschappij tot Stadsherstel ontwikkelt zich gunstig , evenals de
Stichting Diogenes . Op 11 juni werd een rondtocht georganiseerd langs enkele panden
van eerstgenoemde instelling , waarbij Uw bestuur was vertegenwoordigd door de voor-
zitter , de secretaris en ir . H . A . J . M . Weller .
De Raad voor de Stedebouw , waarin Amstelodamum wordt vertegenwoordigd door
zijn voorzitter , kwam gedurende het verslagjaar regelmatig bijeen .
De Bond Heemschut belegde 27 april hier ter stede een landelijke bijeenkomst met
als onderwerp het bijzondere karakter der Nederlandse binnensteden , waar mr . G . van
' t Huil en ir . R . Meischke als inleiders optraden . Op deze vergadering werd het genoot-
schap vertegenwoordigd door de voorzitter , de secretaris , drs . C . Wegener Sleeswijk
en ir . H . A . J . M . Weller .
Een toe te juichen particulier initiatief als bijdrage tot oplossing van het verkeers-
probleem namen tien Amsterdamse textielgrossiers , die 3 oktober de ' Operatie Water-
geus ' organiseerden . Het betrof hier een praktisch onderzoek naar de reeds eerder ge-
opperde mogelijkheid tot het benutten van Amsterdams vele waterwegen voor het
personenvervoer . Aan de rand van de stad vertrokken te 8.50 uur - dus tijdens de
' ochtendspits ' -
van vier plaatsen met ruime parkeergelegenheid rondvaartboten naar
4
5
Bronvermelding
Stadsarchief Amsterdam, archieftoegang 499, Archief van het Genootschap Amstelodamum, inventarisnummer 222, AANVULLING 2006, Jaarboeken, nummers 1 - 92, 55, 56 en 57, 1963-1965
Scan + Transcriptie
Klik op de afbeelding om het te vergroten en de transcriptie ernaast te zien
Kunstmatige intelligentie (AI)
De transcriptie is door de computer gemaakt via automatische handschriftherkenning.
De samenvatting wordt door de computer gemaakt op basis van een taalmodel.
Beide kunstmatige intelligentie taken zijn niet perfect, maar vaak ruim voldoende zodat het historische document begrijpelijk wordt.
De samenvatting wordt door de computer gemaakt op basis van een taalmodel.
Beide kunstmatige intelligentie taken zijn niet perfect, maar vaak ruim voldoende zodat het historische document begrijpelijk wordt.