Transcripties » Recent gemaakte samenvattingen van herkende teksten

Op 27 mei 1790 verscheen voor notaris Philip te Anin Zweerts in Amsterdam een vrouw genaamd Sara Casparus, weduwe van Daniel van de Velde die vroeger pedel (een soort schoolconciërge) was. Ze woonde in de kleine Kattenburgerstraat.

Ze was gezond van lichaam en helder van geest. Ze wilde haar testament maken en verklaarde eerst alle eerdere testamenten ongeldig, waaronder specifiek een testament van 28 november 1797 dat ze had laten opstellen bij notaris Cornelis van Zoen.

In haar nieuwe testament bepaalde ze dat:

• De huuropbrengsten van haar huis aan de Utrechtsestraat (tussen de Kerkstraat en Prinsengracht) zouden gaan naar haar schoondochter Maria Elisabeth van Wijen, de weduwe van haar zoon Johannes van de Velde
• Dit zou gelden voor het leven van Maria Elisabeth, of tot zij zou hertrouwen
• Als ze hertrouwde, zou dit alleen gelden tot het jongste kind meerderjarig of getrouwd was
• De huuropbrengsten zouden worden berekend na aftrek van alle belastingen en onderhoudskosten
• De helft van het huis zou worden nagelaten aan Maria Elisabeth van Wijen, de andere helft aan haar vijf kinderen

De testatrice (de persoon die het testament maakt) maakt de volgende verdeling van haar bezittingen na haar dood:

Zij wil dat de inboedel wordt verkocht, met uitzondering van enkele specifieke erfstukken. Het geld voor de kinderen moet worden bewaard tot de jongste meerderjarig is.

Ze laat na aan:

• Maria Elisabeth van Wijen:
  • Een boek over de beschrijving van Amsterdam
  • Samen met Anna Geertruid van de Velde: alle kleding van zijde, wol en andere stoffen
• Anna Geertruid van de Velde (kleindochter):
  • Een gladde kast met koningshout en het porselein dat erop staat
  • Een kerkboek met gouden klemmen
  • Een driedubbele gouden halsketting
  • Een gouden ring met 15 edelstenen
  • 12 vrouwenhemden
• Daniel van de Velde (kleinzoon):
  • Het zilveren zakhorloge met kastje van haar overleden man
  • Twee getekende portretten: een van haarzelf en een van haar vader
  • Een geschilderd portret van haar broer
• Johannes van de Velde (kleinzoon):
  • Het zilveren zakhorloge van zijn overleden vader
• Hendrik van de Velde en Abraham van de Velde (kleinzoons):
  • Elk een gouden ring met 7 edelstenen
  • Abraham krijgt extra een paar zilveren schoengespen

Alle kleinzoons samen krijgen:

• Gouden en zilveren penningen en medailles
• 3 huisbijbels
• De Joodse geschiedenissen van Flavius Josephus
• 3 paar oorringen
• Een viervoudige gouden ketting
• Herenlinnen
• Een rol ongebruikt linnen

De schoonmaakster Anna Alberts Knods krijgt, als ze nog in dienst is bij overlijden:

• 25 gulden
• Een rouwkleed
• 4 hemden

Dit is een contract over plaatsvervanging (iemand anders in dienst laten gaan) tussen Johannes Henricus Loomeijer uit Alkmaar en Hendrik Koenekoop uit Amsterdam. Het document bevat twee delen:

• Een volmacht van 22 juli 1829 waarin de kinderen van Maria Tuijlen en Arij van der Velde (Arij Junior, Petrus Jacobus, Johannes en Anna Maria van der Velde) hun vader Arij van der Velde Senior machtigen. Deze volmacht werd geregistreerd in Amsterdam op 23 juli 1829.
• Het eigenlijke vervangingscontract met het signalement van Hendrik Koenekoop:
  • Geboren in Alphen op 9 november 1808
  • Zoon van Cornelis en Maartje Verhorik
  • Werk: knecht
  • Lengte: 1.69 meter
  • Uiterlijk: rond voorhoofd, blauwe ogen, gewone neus en mond, ronde kin, blond haar en wenkbrauwen
  • Geen bijzondere kenmerken

Dit is een lijst van kerkelijke bijdragen uit Amsterdam van 31 maart 1738 voor plantages in de kolonie. Enkele belangrijke vermeldingen:

• Jan Nicolaes van Eijs betaalde 100 gulden voor de plantages Poelgeest, Kleyn Poelgeest, Magdalena en Abigael
• Bernardus Hagelis betaalde 25 gulden voor plantage De Vrijheid
• Willem Gedeon Deutz betaalde 75 gulden voor De Deutze Eijkeboom
• Pieter Pama betaalde 75 gulden voor de plantages Wackerheid, Bedagtzaamheid en Voorzigtigheid
• Salomon Dedel betaalde 75 gulden voor Ontshoorn en Concordias

De lijst vermeldt ook koloniale bestuurders die moeten betalen:

• Bernhard Waterhain, gouverneur: 25 gulden
• Gerard Athing, raadslid en meesterplanter: 45 gulden
• Olivier Chaillé, raadslid en meesterplanter: 25 gulden
• Moses van Doorn, raadslid en meesterplanter: 25 gulden

Het document eindigt met instructies over hoe de hoofdgelden per plantage moeten worden geregistreerd, waarbij elke plantage apart moet worden vermeld met aantallen blanke, rode en zwarte mensen.

Op 24 juni 1667 in Amsterdam verschenen voor notaris Gillis Borsselaer verschillende getuigen, waaronder Vennekool en Meijndert Reijnderssen. Op 8 juli 1663 verschenen voor dezelfde notaris:

• Jacob Jacobszv Volde (44 jaar), gildeknecht van het kleine binnenlandsvaardergilde
• Guilliam Leonarts, kruidenier

Zij verklaarden dat ze Pietertie Pieters, weduwe van Hendrick Claesz Kroon, goed kenden. Ze bevestigden dat zij dezelfde persoon was als degene die in een maandbrief per ongeluk Antien Jansen werd genoemd. Dit was al eerder bevestigd in een verklaring van Lubbert Jaden op 2 november 1666 voor notaris Simon Oosterhooren in Zaandam. Pietertie Pieters gaf vervolgens volmacht aan haar dienstmeid Catarina Andries om in Harlingen bij de admiraliteit geld te innen dat haar was toegekend via een testament en maandbrief van haar zwager Tem Harmansz. Later verschenen Cornelis Heusz van Diemen (40 jaar) en Jacob Fluijt (29 jaar) uit Amsterdam. Zij verklaarden dat Anna Joos, de vrouw van zeeman Daniel Pietersz Bout, zwaar aan de drank was als haar man op zee was. Ze woonde op Bickerseiland en werd zo dronken dat ze niet voor zichzelf kon zorgen. Cornelis van Diemen zag haar op één ochtend voor 8 uur vier keer brandewijn halen.

Dit is een personeelslijst van de VOC op Ceylon uit 30 juni 1721. De lijst bevat:

• 10 personen die in het kasteel van Jaffanapatnam verblijven, waaronder:
  • Jan van Leeuwen uit Amsterdam (hoofdtimmerman)
  • Crijn Philipsz uit Alphen
  • Jan Pietersz van de Velde uit Amsterdam (sergeant)
  • Gerrit Reijndersz uit Lunenburg
  • Jacob Stenweg uit Hamburg (bootsman)
  • Hendrik Aernoutsz uit Minwegen (kwartiermeester)
  • Marthinus Kerkhoven uit Den Haag (korporaal)
  • Pieter van Laaken uit Wabrlschot (schieman)
  • Huijbert Jochemsz uit Werkendam (kwartiermeester)
  • Evert Jansz uit Roer (soldaat)

De meesten zijn tussen de 65 en 81 jaar oud. Ze worden onderhouden door de VOC vanwege hun hoge leeftijd en zwakke gezondheid. Ze ontvangen verschillende maandelijkse vergoedingen, variërend van 9 tot 24 gulden.

In Galle verblijven nog enkele andere personen, waaronder:

• Hendrik Hendriksz Watte uit Gourat (soldaat)
• Guilliam Frank uit Diest
• Bantel Swart uit Danzig (korporaal)
• Jan Jansz uit Groningen
• Pieter Fortsz uit Stockholm (soldaat)

De notaris Jacob Pondt heeft op 3 maart 1662 in Amsterdam een verklaring opgesteld. Een grote groep erfgenamen heeft 5000 gulden plus rente ontvangen van Isaacq Chijmans. Dit bedrag kwam voort uit een schuldbrief van 5 januari 1660. De erfgenamen waren familie van de overleden Hans Mols uit Amsterdam. Het ging om:

• Zijn broers en zussen
• Zijn ooms en tantes
• Zijn neven en nichten

Jacobus Mols Hendricksz verklaarde dat dit alle erfgenamen waren en dat er geen anderen meer in leven waren. De betaling werd bevestigd door getuigen Johannes Bruijningh en Thomas Wtenbogaert, inwoners van Amsterdam.

Dit is een lijst van testamenten en huwelijkse voorwaarden uit Amsterdam uit 1595. De lijst bevat verschillende personen:

• Roolof Jansz en Rijer Jansz Roos met hun echtgenotes
• Rijnier Westendorp (weduwe)
• Rebecca Mullanus en haar man
• Sara van der Waeijen
• Sara van houten (weduwe van Bincker)
• Sara du Olouit met haar man
• Sara huijbregts (weduwe van Hendrick Koolhof)
• Susanna de Hulter en haar man
• Stijntje Hendricks (weduwe van Claes Reuver)
• Simon Mennes (weduwe)
• Sara Bogaerts en haar man
• Samuel Meiju
• Simon Aertsz van Sprang en zijn vrouw
• Simon Jacobsz Volder
• Sara Van Swinderen
• Trijntje Michielsz Boins en haar man
• Tibout van Kokel en zijn vrouw
• Willem Jacobsz Polteman
• Walraven van Hardenberg
• Theunis Santvoort en zijn vrouw
• Theunis Kokermaecker
• Volckert van Older en zijn vrouw
• Ysbrand Oivctsz Coopman

Dit is een lijst van plantages en hun eigenaren in de koloniale periode. De registratie loopt van 20-22 januari 1735 tot 13 december 1741. De lijst bevat:

• Plantages met namen als Geertruydenberg, Beerestein, Wakkerheyd, Poelgeest en Alexandria
• Eigenaren zoals Jan Christiaen Backer, Herman Berewout, Pieter Pama en Abraham Wijs
• Verschillende overdrachten van eigendom
• In 26 juni 1730 werden enkele plantages uitgegeven in de kolonie aan eigenaren zoals Andries Heyse en Fredrik Augustus Gaultier
• Sommige plantages waren in gedeeld bezit, waarbij meerdere eigenaren ieder 1/3 deel bezaten

De registratie bevat informatie over overdrachten van eigendom, nieuwe uitgiftes van land en wijzigingen in eigenaarschap van bestaande plantages.

Hier volgt een lijst van plantages en hun eigenaars in chronologisch volgorde van registratie:

• 24 januari 1735: Hans Hendrik Van Haersma bezit De Voorzichtigheid en De Wakkerheid
• 24 januari 1735: Pieter Pama en Adriaen van Alderwevelt bezitten Gertrudenberg
• De plantage D'Eendracht is van Abraham Wijs
• La Setete Bretagne is van Rene David de Gennes
• 3 februari 1735: Guilliam Mottet bezit Masstrom
• 7 februari 1735: Jan Nicolaes en Philip Van Erp bezitten Slingeland
• 9 maart 1735: Jacob en Frans Van de Velde bezitten Alexandria
• 30 maart 1735: Jean Testaes en Guiljelmus Roël bezitten S. Elisabert
• 12 april 1735: Izaac Van Ep en Jan Nicolaes Van Eyp bezitten Hofwerk
• 28 april 1735: Abraham Vernesobre bezit Magdalenenburg
• 24 november 1735: Jan Nicolaes en Jan Philip Van Eys bezitten D'Abigael
• 5 januari 1736: Michiel de Putter bezit Puttershoop
• 19 maart 1736: Jacob Mottet krijgt een plantage
• 20 maart 1736: Francois Fizeaux krijgt Remoncour
• 23 mei 1736: Theophile Casenove bezit Nova Casa
• 19 juli 1736: Salmon dedel bezit Oosthoorn
• 31 juli 1736: Hendrik Van Toll bezit Queekhoven
• 24 september 1736: David Bernard de Haan krijgt D'Haan
• 25 februari 1737: Jan Marret bezit Realmond
• 21 april 1738: Adriaen van Alderwerelt krijgt Louwies Miesel

Dit is een administratieve lijst met toewijzingen van stukken land (akkers) en slaven in de kolonie Berbice in de periode 1735-1736. Het document bevat:

• Toewijzingen van stukken land aan verschillende personen (meestal 500 akkers per keer)
• Toewijzingen van slaven aan vrije burgers
• De betalingen die daarvoor werden ontvangen

Enkele belangrijke personen die land of slaven ontvingen waren:

• Guilliam Mottet
• Jean Pierre St. Martin
• Abraham Vernesobre
• Jacob Voordaagh
• Jan de Bruijn

In totaal werden er ongeveer:

• 50.100 akkers land verdeeld
• 680 slaven toegewezen
• 55.675 gulden aan betalingen ontvangen

Tussen 14 augustus en 30 december 1737 en later in 1738 vertrokken er verschillende groepen kolonisten uit Amsterdam naar de kolonie Berbice. Ze reisden met verschillende schepen:

• Het schip De Dageraad onder kapitein Cornelis Leijen
• Het schip De Alida onder kapitein Fredrik Enkes
• Het schip Catharina onder kapitein Thomas Bruce

De passagiers waren onder anderen bestuurders, planters, timmerlieden, chirurgijns en tuinmannen. Velen reisden met hun vrouw. De kolonisten werkten voor verschillende opdrachtgevers en hadden allemaal de juiste reispassen. Enkele belangrijke passagiers waren:

• Anthonij Mansson als officiële vertegenwoordiger van de zwarte bevolking
• Jean Pierre Toman en zijn vrouw Hester van de Velde als bestuurders
• Gerrit van Speybroeck als bestuurder met zijn vrouw
• David Cosandier en Johan Frederik Gorraijskij als chirurgijns
• Verschillende tuinmannen waaronder Jan Hendrik Knoop

Op 7 juli 1657 verschenen voor notaris Frans Wtenbogaert in Amsterdam drie dienstbodes en een knecht van de overleden Simon van Alteren. Ze verklaarden op verzoek van Lodewijck van Alteren dat ze de avond ervoor in het sterfhuis hadden gehoord hoe een dorpspredikant uit Jaersvelt had beweerd dat Lodewijck prostituees in het sterfhuis van zijn vader zou ontvangen. De drie getuigen verklaarden dat dit niet waar was. Ze hadden gezien dat Lodewijck zich netjes gedroeg in het sterfhuis sinds zijn vaders overlijden.

Op 28 juni werd Cornelis Sarcerius, erfgenaam van zijn overleden broer Dirck Sarcerius, gearresteerd terwijl hij de erfenis probeerde te verdelen met Judith vanden Boogaerden (weduwe van Dirck). Het conflict ging over een kwitantie die Cornelis niet wilde tekenen omdat deze oneerlijk was opgesteld. Op 16 juli 1657 protesteerde Cornelis via de notaris tegen zijn arrestatie en eiste vrijlating.

Deze administratieve lijst uit de 17e eeuw bevat de volgende personen en hun transacties:

• Grietje Gerrits, weduwe van Roeloff Sweers, herroept een machtiging
• Geertruijt Breuckels, weduwe van Reijnier Jans, maakt bezwaar tegen een wissel
• Geesje Leuftinck, weduwe van Gerrit Scheermans, staat borg
• Gerard Bode geeft een kwitantie
• Hillebrant Broens en Huijbert Wiltschut sluiten een overeenkomst
• Harmen Pieters Pieterman geeft een verklaring
• Harmanus Limburgh geeft een machtiging
• Jacob Marchant en Jacob De Vlieger geven kwitanties
• Johanna Jacoba Six, echtgenote van Simon van der Stell, geeft een verklaring
• Jan Santvoort en Jacob Cooper maken een inventaris en goedkeuring van rekening
• Jeremias Christianus Micheel maakt een testament
• Jannetje Hartman, weduwe van Jan Pr. de Belijn, sluit een huwelijkscontract
• Johannes Laetseur wordt benoemd als voogd
• Jonathan Hardenbroeck, chirurg, laat een testament bekrachtigen
• Janneken Reijnderts, weduwe van Hr. Post, geeft een machtiging
• Jacob Philips, kruidenierswinkelhouder, sluit een huwelijkscontract
• Joseph van Dam, heer van Ouden, sluit verschillende overeenkomsten
• Judith Wm. Baltingh, weduwe van Corn. karstens vis, doet afstand van rechten
• Lucas de Jonge, schilder, maakt een testament
• Matthijs Michielsz, schilder, geeft een kwitantie
• Maria Elisabeth van Erckel doet een eigendomsoverdracht
• Machtelt valentijn maakt een inventaris
• Maria Denijs doet een eigendomsoverdracht
• Marcus van Laer en zijn echtgenote maken een testament
• Matthijs Breteau sluit een huurovereenkomst
• Pieter Varlet maakt meerdere inventarissen en wordt benoemd als voogd
• Pieter de Boijer, weduwnaar van Lijsbethomas, sluit huwelijkse voorwaarden
• Rachel Groen, weduwe van Anthonij Ravens, doet een uitkoop
• Steven dupont sluit verschillende overeenkomsten en staat borg

Op 29 januari 1642 kwamen verschillende schuldeisers bij elkaar voor notaris Joost van de Ven in Amsterdam. Het ging om Jan Gerritsen Schoutter, Isaac Vlaming, Philius Pelt, Jacob Reepmaker en Guilliam van Hoorn. Zij waren schuldeisers van Abraham van Hoest. Ze gaven Robbert Verschagen de macht om geld te innen van de weduwe Cappelmans.

Op dezelfde dag verschenen Laurens Janssen (50 jaar) en Frerick Janssen (43 jaar) voor de notaris. Zij verklaarden dat Jan Dircxsen, de halfbroer van Michiel Heijnricxsz, in december 1641 was overleden op een schip in Lissabon.

Op 30 januari 1642 verscheen Poulus Janssen (26 jaar) uit Groningen voor de notaris in Hamburg. Hij verklaarde dat hij twee jaar als matroos had gewerkt op het schip De Fortuijn onder schipper Marten Molder uit Lübeck. Het schip was met wijn en fruit uit Malaga vertrokken. Na een tussenstop in Cadiz is het schip zes weken geleden vergaan bij Portland (Engeland). Van de hele bemanning overleefden alleen Poulus Janssen, Thijs Franssen en Claes Timmersz het ongeluk.

Op 28 maart 1642 verschenen verschillende personen voor een notaris in Amsterdam. Deze personen waren:

• Daniel Martin, ongeveer 50 jaar
• Jan Martien van Halewijn, ongeveer 56 jaar
• Guilliam vander Helft, ongeveer 40 jaar
• Philippus Bacherus, ongeveer 50 jaar
• Zacharias Roode, ongeveer 50 jaar, beheerder van de Oost-Indische Compagnie
• Joris Lievensz van Haemstede
• Jacques Verspreet, 64 jaar
• Pierre van de Venne, 50 jaar

Ze verklaarden onder ede dat ze Hans Martin en Rommel Maique Backers (ook bekend als Martin) goed kenden als kooplieden en burgers van Amsterdam. Ze bevestigden dat David Martin, nu een koopman in Marseille, de wettige zoon is van dit echtpaar.

Ook werd op dezelfde dag een verklaring afgegeven door Cornelis Rombouts, een blauwverver aan de Brouwersgracht, over het goede gedrag van zijn werknemer Jan Jansz van Dorsten, die twee jaar voor hem had gewerkt.

Verder verscheen Jacques Michielssen uit Ieper om te bevestigen dat hij 12 gulden en 8 stuivers had ontvangen van Jacomijntie de Nijs, de vrouw van Isaac Govertsz, voor een geldkwestie in Valkenburg.

Philippe Vinghboons, 36 jaar oud, getuigde over een verkoop van schilderijen door Pieter Jacobsz Boel aan een koopman voor 300 gulden. Deze schilderijen waren bedoeld als afbetaling van een schuld aan Joannes Drincker uit Antwerpen.

Tot slot gaf Anthonij Gerritsen, een passementwerker uit de Harestraat, een volmacht aan zijn vader Gerrit Gerritsen en zijn vrouw Hilletie Jans omdat hij als adelborst op het schip De Salamander naar Indië zou varen.

Op 21 mei 1700 verklaarde Cornelis Winter, notaris, dat Pieter Ruijt, secretaris van Slooten, Sloten, Osdorp een stuk land had verkocht aan Gerard Wateringen. Dit gebeurde op 28 augustus 1699. De verkoopprijs was 4200 gulden, die als volgt werd betaald:

• 630 gulden die Ruijt verschuldigd was aan Wateringen
• 2258 gulden betaald aan het gerecht en weeshuis van Slooten
• 1031 gulden betaald aan Guilliam Pels, ontvanger van Holland en West-Friesland
• 279 gulden en 18 stuivers ook aan Pels betaald

Op 24 mei 1700 verschenen voor notaris Winter mevrouw Margareta Trip, echtgenote van burgemeester Roeloff Helbe uit Dordrecht, samen met Joan van den Velde, Johan Helbe en Daniel Helbe. Ze verklaarden 2500 gulden ontvangen te hebben, als deel van een grotere lening van 50.000 gulden. Dit bedrag moest worden terugbetaald op 15 maart 1703 met 4% rente per jaar.

Dezelfde dag leenden zij ook 15.000 gulden van Joan van den Velde, als deel van een lening van 100.000 gulden, terug te betalen op 15 maart 1702, ook tegen 4% rente per jaar.

Op 24 mei 1700 gaf Hendrik van Henen volmacht aan Juffrouw Johan om 169 gulden, 13 stuivers en 8 penningen te innen bij de Oost-Indische Compagnie, op basis van rekeningen van Tomas Jans van Bergen.

Op 25 mei 1700 gaf Niclaes van Beseler, koopman, volmacht aan David Soorbeeck om zijn rechten te behartigen in rechtszaken.

De tekst gaat over een testament dat op 16 april 1642 werd opgemaakt in Amsterdam. Hierin bepaalt Sebastiaan Pittavin de Jonge, een gezonde koopman die naar het oosten zou reizen, het volgende:

• Hij herroept alle eerdere testamenten
• Zijn vader Sebastiaan Pittavin erft de moederlijke goederen die nog bij hem berusten
• Hij schenkt aan de Nederlandse en Franse gereformeerde gemeentes elk 250 gulden (totaal 500)
• Zijn broer Eduard Pittavin krijgt al zijn kleding
• Zijn broer Antoni Pittavin en diens kinderen worden vrijgesteld van alle schulden aan hem
• Zijn zussen Susanna, Elisabeth en Lucretie Pittavin krijgen elk 3000 gulden (totaal 9000) wanneer ze trouwen met toestemming van hun vader

In 1734 en 1735 werden er veel stukken land uitgegeven aan verschillende eigenaren in de koloniale tijd. Belangrijke eigenaren waren onder andere:

• Isaac van Eijs
• Willem Schook
• Herman Berewout
• René David de Gener
• Jean Testas

De belangrijkste plantages waren:

• Geertruy (750 akkers)
• Landskroon (751 akkers)
• Berestin (500 akkers)
• Wakkerhijt (500 akkers)
• Alexandria (500 akkers)
• Maastroom (500 akkers)

Deze plantages stonden onder leiding van verschillende directeuren waaronder Willem Schook, Jan Christ Bakker en Charles Moynard. In de jaren daarna, tot 1738, werden nog meer gronden uitgegeven. Sommige eigenaren hadden hun vergunningen (acte van gunninge) nog niet getoond. Een aantal plantages werd later overgedragen aan nieuwe eigenaren, zoals de plantage van Martinus van Harlinge die naar Adriaan van Damme ging.

Op 26 juli 1672 in Amsterdam werd een overeenkomst gesloten waarbij verschillende partijen betrokken waren, waaronder Hendrick Vunden Begaerdt en Marten Schrick als getuigen.

Op 24 juni 1672 verschenen voor notaris Nicolaes Brouwer in Amsterdam:

• Jacomo van Horn, koopman uit Amsterdam
• Hermanus van Friessem, die optrad namens zijn vrouw en schoonmoeder Sophia vanden Brande (weduwe van Jacques van Horn)
• Samuel van Horn, predikant in Schiedam

Deze personen waren erfgenamen van Jacques en Guilliam van Horn. Ze hadden eerder op 4 juli 1670, 16 september en 19 november 1670 afspraken gemaakt bij het Hof van Holland. Ze stelden Pieter Vande Velde en Harmen van Dolen aan als hun vertegenwoordigers bij de Hoge Raad. Als getuigen traden op Artenus Tollingh en Jacob de Meij.

Op 27 juni 1672 ging notaris Nicolaes Brouwer namens Samuel Stulingh (vertegenwoordiger van Johannes Henlius, koopman uit Londen) naar het huis van Adriaen Swartepaert. Er werd aan zijn dienstmeid een bericht overhandigd omdat Swartepaert een eerder vonnis van 18 mei niet had uitgevoerd. Als getuigen waren Michiel Servaes en Lambert Schimmel aanwezig.

In het jaar 1692-1693 zijn er verschillende juridische documenten opgesteld, waaronder:

• Veel protesten en verklaringen van Gerard van Rover door het hele jaar
• Een contract van Andries Geurt, Abraham Swartepaert en Teunis van den Beeq op 22 maart 1692
• Een verklaring van Geesje Meijers op 2 augustus 1692
• Een overeenkomst tussen Jan Reep en Maria over't Water in augustus 1692
• Een testament van Jan Cornelisz Hiel op 13 augustus 1692
• Een verklaring van Harmanus en Hendrik Hartman op 15 september 1692
• Een verklaring van Jan Gerbrantsz Splinter in oktober 1692
• Een huwelijkscontract van Josephus Schoemaker in december 1692
• Een overeenkomst tussen Hendrik Maelder en Barbara Luijtjes op 28 mei 1693

De documenten betreffen vooral:

• Protesten
• Verklaringen
• Procuraties (machtigingen)
• Testamenten
• Handelscontracten

Op 25 mei 1691 werd een document opgesteld voor Hendrik Schut. Op 12 november 1695 heeft notaris Dirck van der Groe op verzoek van koopman Hendrik Blankenhagen uit Amsterdam een bezoek gebracht aan Jan van den Velde, ook koopman, over een wissel van 550 rijksdaalders. Op 1 november 1691 verscheen Johannes van Ruchem voor notaris Dirck van der Groe. Hij droeg een obligatie over aan Daniel Reck ter waarde van 2.507 pond en 15 schellingen. Deze obligatie was oorspronkelijk van Andries Claes Vierhuijsen. Ook op 1 november 1691 verscheen Hendrik Janse Buijsent uit Rotterdam voor notaris Dirck van der Groe. Hij:

• Zou als ziekentrooster naar Oost-Indië varen op het schip de Spiegel
• Verklaarde 350 Carolus gulden schuldig te zijn aan Pieter Gaessens
• Beloofde dit bedrag binnen 14 dagen na aankomst in Batavia terug te betalen
• Bij zijn overlijden zou het geld naar Abraham en Jan Goessens gaan

Ten slotte bezocht notaris Dirck van der Groe het huis van Maria van der Bent, waar hij haar zoon Jan van der Bent aantrof. Dit betrof een zaak over niet afgehaalde stoffen die in december 1694 waren gekocht via makelaar Thomas Waghoelo in Hoorn.

Dit blijkt een boekhouding te zijn van personen en hun aandelen in wat vermoedelijk een handelsmaatschappij was. Een aantal belangrijke personen die genoemd worden zijn:

• Abraham Straalman
• Philips van der Ghiessen
• Palomon Dedel
• Jacob van de Velde
• Christina Sibilla Molwed
• Johannes Bakhuyzen
• Nicolaas Elias
• Dirk Prij (burgemeester)
• Abraham Buijs (pensionaris)
• Nicolaas Hendrick van Hoorn
• Anthonij Grill
• Jacob Alewijn

Er worden verschillende bedragen genoemd in guldens, variërend van 1680 tot 25200 gulden. De administratie lijkt te lopen van 1741 tot 1763. Er worden betalingen via de bank ("Banco") en contant ("Cassa") geregistreerd met verschillende rentepercentages (3% en 4,5%).

Op 9 januari 1811 verschenen Immanuel Spiegel en Adriana Verkuijl, een getrouwd stel uit Haarlem, voor notaris Jan Schou. Ze verklaarden dat hun meerderjarige zoon Christiaan Spiegels uit Amsterdam wilde trouwen met Maria Catharina Hamel, die ook in Amsterdam woonde. Volgens artikel 109 van het Wetboek Napoleon was hiervoor toestemming van de ouders nodig. De ouders gaven aan dat ze het volledig eens waren met dit huwelijk. Ze verzochten de huwelijksambtenaren in Amsterdam om:

• De huwelijksafkondigingen volgens plaatselijk gebruik in te schrijven
• Na afloop van de gebruikelijke huwelijksafkondigingen het huwelijk te voltrekken

De ouders vroegen om hier een officiële akte van te maken.

De tekst beschrijft een huwelijkscontract met de volgende bepalingen:

• Beide partijen mogen hun ingebrachte bezittingen bewijzen op de manier die hen het beste uitkomt
• Er zal geen gemeenschap van goederen zijn voor bezittingen die tijdens het huwelijk worden verkregen door erfenis, schenking of legaat
• Winst en verlies tijdens het huwelijk zullen gedeeld worden, maar de bruid en haar erfgenamen hebben de keuze om:
  • deel te nemen in de winsten en verliezen, of
  • alleen haar eigen ingebrachte en verkregen goederen te houden
• De bruid bedingt een voorkeursrecht op de goederen van haar man

Het contract werd ondertekend in Haarlem door Pieter Keun en Johanna Bongaardt (weduwe Surrij), in aanwezigheid van getuigen Abraham van Kanegem en Aegidius Walaardt Sacré. De notaris was J. Schouten.