Transcripties » Recent gemaakte samenvattingen van herkende teksten

Het vonnis werd uitgesproken en voltrokken in het Kasteel de Goede Hoop op 4 september 1760 en uitgevoerd op 6 september 1760. Het document werd ondertekend door:

• J. Meijnertz Hagen
• R.S. Alleman
• C. Brand
• J.F. Tiemmendorf
• Pieter Coningh
• D.D. Aillij
• P. Hacker
• H.L. Bletterman
• J. Haszingh
• J.M. Cruijwagen

De secretaris C.L. Neethling bevestigde het document. Het werd goedgekeurd voor uitvoering en gecontroleerd door rechtbankklerk F. Faber.

De rechters veroordeelden Ianuarij Van Bengalen na een strafproces op basis van de aanklacht van officier van justitie Pieter van Reede van Oudshoorn en de eigen bekentenis van de verdachte. De straf was:

• Doodstraf door ophanging aan de galg op de gebruikelijke executieplaats
• Na de dood moest het lichaam naar het galgenveld buiten de stad worden gesleept
• Het lichaam moest daar aan de galg blijven hangen tot het zou vergaan

De arts I. V. D. Riet onderzocht op 25 augustus 1760 in het ziekenhuis een slavin genaamd Regina van de Caab, die eigendom was van landbouwer Barend de Vries. Hij constateerde bij haar vier verwondingen:

• Een oppervlakkige hoofdwond ter grootte van een vinger met lichte kneuzing
• Drie wonden aan haar linkerarm:
  • Een aan de buitenkant van de onderarm onder de elleboog
  • Een bovenop het midden van de bovenarm
  • Een aan de onderkant van de bovenarm

Alle wonden waren ongeveer een vinger breed, oppervlakkig en niet levensbedreigend. Dit werd vastgelegd in een rapport in Kaap de Goede Hoop. De dader was Januarij van Bengalen, ook een slaaf van Barend de Vries.

Op 22 augustus 1760 werd aan Kaap de Goede Hoop de bekentenis van Januarij van Bengalen officieel vastgelegd. De raadsleden Pieter Hacker en Cruijwagen uit de Raad van Justitie waren hierbij aanwezig. De klerk L.S. Faber bevestigde dit document met zijn handtekening. Later werd de bekentenis nogmaals aan Januarij van Bengalen voorgelezen, waarbij hij verklaarde bij zijn verklaring te blijven en geen wijzigingen wenste.

Regina van de Caab is ondervraagd door de Raad van Justitie in Kaap de Goede Hoop. De autoriteiten hebben haar verklaring hardop voorgelezen en zij heeft bevestigd dat deze volledig klopt. Ze heeft nog één aanvulling gedaan: ze had eerder een relatie met de slaaf Januarij, maar heeft die verbroken en heeft nu een relatie met de slaaf September. Regina heeft in aanwezigheid van Januarij verklaard dat alles wat ze heeft gezegd de waarheid is.

In het slavenhuis bij Januarij en enkele jongens probeerde Januarij het slachtoffer te verwonden. Hij probeerde het slachtoffer met een mes in de linkerzij te steken. Het slachtoffer kon dit afweren met de linkerarm, maar kreeg daarbij een tweede steek. Januarij zei: 'ha ha, nu hangen de darmen eruit' en vluchtte toen hij merkte dat andere jongens wakker werden. Dit gebeurde in het Fort de Goede Hoop op 21 augustus 1760. Bij het vastleggen van de verklaring waren de klerken Jochem Hendrik Bowedel en Pieter Caspar Broeders als getuigen aanwezig.

De verslaggeefster werd meerdere keren aangevallen door Januarij. Terwijl zij naar de kamer van haar baas en diens vrouw liep, viel ze flauw door de verwondingen. Ze probeerde nog het slavenhuis te bereiken terwijl Januarij voor de deur stond. Januarij gaf haar een duw tegen haar borst. Toen ze naar de paardenstal wilde vluchten, haalde Januarij haar in. Hij stak haar met een kromgebogen speer in haar rug waardoor ze op de grond viel. Daarna sloeg hij haar met dezelfde speer op haar hoofd. De verslaggeefster bleef duizelig en flauw op de grond liggen terwijl Januarij terug het huis in ging.

Januarij probeerde eerst een mes te vinden. Daarna maakte hij een raam in de kombuis open. Toen hij zag dat het ochtend werd, zei hij tegen de vertelster dat het tijd was. Hij vroeg of ze de deur open wilde maken. De vertelster dacht dat hij naar zijn werk moest en zei dat hij door hetzelfde gat terug kon waar hij door naar binnen was gekomen. Januarij vroeg opnieuw of ze de deur wilde openen. Ze deed dit uiteindelijk. Zodra de deur open was, viel Januarij de vertelster aan met een speer die hij in zijn hand had. Hij probeerde haar van onder naar boven te steken, maar zij weerde de aanval af met haar linkerarm. Hierbij kreeg ze een verwonding onder haar elleboog.

Regina van de Caab, een slaafgemaakte in eigendom van landbouwer Barend de Vries, vertelt wat er gebeurde op de plaats van Jan Jacob van Rheenen genaamd de lange fontein in Groene Kloof. Op zaterdag 16 augustus 's avonds lag zij alleen in de keuken te slapen toen Januari van Bengalen rond middernacht uit het slavenhuis ontsnapte. Hij kwam door een klein raampje binnen bij haar. Toen ze wakker werd vroeg ze wie daar was, maar hij gaf geen antwoord. Daarna liep ze naar de stookplaats.

Op 4 september 1760 deed Pieter van Reede van Oudshoorn, die onafhankelijk aanklager was, een verslag. Hij eiste dat een veroordeelde:

• ter dood zou worden gebracht
• daarna naar het galgenveld zou worden gebracht
• daar aan de galg zou worden gehangen
• zou blijven hangen tot het lichaam door de lucht of vogels verteerd was
• zou betalen voor de rechtszaak

De ambtenaar stelt voor om Januari van Bengalen een zware straf te geven als afschrikwekkend voorbeeld voor andere criminelen. De straffen kunnen variëren van:

• verbanning
• executie door ophanging
• executie door verbranding
• executie door radbraken

De aanbeveling is om de verdachte over te dragen aan de beul om hem door ophanging aan de galg te executeren op de gebruikelijke plaats voor het uitvoeren van doodvonnissen.

De tekst gaat over een juridisch oordeel waarin wordt gesteld dat als iemand probeert een moord te plegen maar hierbij mislukt, deze persoon toch schuldig moet worden bevonden. Zoals door van Leeuwen in zijn Rooms-Hollands rechtssysteem wordt uitgelegd: als iemand een ander gewapend aanvalt om te vermoorden, maar dit mislukt of wordt verhinderd, moet dit worden beoordeeld alsof hij daadwerkelijk de moord heeft gepleegd. Dit komt omdat de intentie er wel was, maar de uitvoering buiten zijn wil om werd verhinderd.

Bij het straffen van doodslag moet er gekeken worden naar:

• Hoe het is gebeurd
• Op welke manier
• Door wie
• Tegen wie

Een man had een besluit genomen om een dienstmeid te doden. Hij ging rond middernacht naar haar toe door het keukenraam. Hij was bewapend met een speer en een mes. Hij heeft haar meerdere keren verwond. De dienstmeid beweerde later dat de man daarna naar de kamer van zijn werkgever was gegaan. Volgens de arts van het ziekenhuis waren de verwondingen niet dodelijk. De dienstmeid werd ervan verdacht dat ze dit verhaal had verzonnen om van de gevangene af te komen, zodat ze vrij zou zijn om met haar nieuwe geliefde om te gaan. Ondanks deze verdenkingen en de niet-dodelijke verwondingen, zou de dader niet ontkomen aan een zware straf voor dit soort misdaden.

Een gewonde vrouw genaamd Regina was op de grond gevallen. De jongens in het slavenhuis begonnen te schreeuwen. Iemand probeerde Regina met een mes in haar linkerzij te steken omdat hij zag dat een wapen (assegaai) al krom gebogen was. Regina weerde de steek af met haar linkerarm en liep daarbij een tweede verwonding op. De dader dacht dat hij haar dodelijk had verwond en riep: "Nu hangen de darmen eruit!". Omdat andere jongens van de plaats op de been kwamen, vluchtte hij het veld in.

Regina, een gewonde en verzwakte bediende, probeerde naar het slavenhuis te vluchten. De gevangene achtervolgde haar en gaf haar een duw tegen haar borst. Regina wilde toen naar de paardenstal ontsnappen, maar werd opnieuw achtervolgd. De gevangene haalde haar in en stak haar met een gebogen speer in haar rug, waardoor ze op de grond viel. Hij sloeg haar ook met de speer op haar hoofd. Toen de gevangene terug naar het woonhuis ging, was Regina al duizelig door haar verwondingen.

Regina opende de deur van de gevangenis na een tweede verzoek van de gevangene. Ze dacht dat hij naar zijn werk wilde gaan omdat het dag werd. Ze zei tegen hem dat hij door hetzelfde gat waar hij binnenkwam, ook weer naar buiten kon gaan. Toen de gevangene "zo gauw, zo gauw" antwoordde, probeerde hij haar met een speer van onderen te verwonden. Dit deed hij omdat zij hem had toegesnauwd dat hij weg moest gaan naar zijn moeder, anders zou hij ongeluk krijgen. De aanval mislukte omdat Regina de steek met haar linkerarm blokkeerde. De gevangene wist haar wel boven de elleboog te verwonden. Na haar geschreeuw vluchtte hij weg.

De tekst gaat over een strafzaak waarin iemand een vrouw genaamd Regina met slechte bedoelingen opzocht. Regina werd wakker van dit bezoek. Toen ze vroeg wie er was, kreeg ze geen antwoord. Ze stond op en maakte vuur aan. Ze herkende toen de verdachte. Ze zei tegen hem dat hij moest weggaan. De verdachte bleef eerst wat ronddraaien en ging bij het vuur zitten. Hij zei toen tegen haar: "Jouw leven is in mijn handen, ik heb al lang op jou en je zus gewacht. Als ik het 5 jaar geleden bij mijn vorige baas had gedaan, was het allang gebeurd en waren jij en je zus al dood geweest." Hij werd boos omdat het tafelmes dat zij hem zonder achterdocht had aangewezen, niet naar zijn zin was. Hij snauwde haar toe dat ze de deur moest openmaken omdat het zijn tijd was.

Op de boerderij de Lange Fontein in de Groene Kloof, eigendom van burger-kornet Jacobus van Rhenen, waar de landbouwer Barend de Vries woonde, speelde zich in augustus het volgende af: De slaaf Januari van Bengalen had ongeveer een jaar een relatie met de slavin Regina. Hij had echter al een tijd geen contact meer met haar omdat zij omgang had met een andere slaaf genaamd September. In de avond van 16 augustus ging Januari alleen in de keuken slapen. Rond middernacht pakte hij een speer en een mes van een Khoikhoi die in het slavenhuis had gegeten. Hij klom door een open raampje naar binnen.

In de Groene Kloof op de plaats Oranje Fonteijn werd een knecht van wasmeester Jacobus Blanckenberg gearresteerd. De knecht werd verdacht van het ernstig verwonden van de slavin Regina. Als excuus gaf hij aan verdrietig te zijn omdat zijn geliefde, met wie hij lange tijd een relatie had, omgang had met de slaaf September. Hij ontkende dat hij tegen Regina had gezegd: "Jouw leven is in mijn hand, ik heb al lang op jullie beiden gelet en als ik het 5 jaar geleden bij mijn vorige baas had gedaan, waren jullie al dood geweest." Ook al was zijn verdriet begrijpelijk, aangezien jaloezie vaak voorkomt bij...

Flora van Boegies, een weggelopen slavin van de weduwe van ziekenbezoeker Jan van der Trans, is 14 dagen na de diefstal gevangen genomen. Het is toen ontdekt dat de verdachte deze vrouw 2 weken in zijn huis had verborgen en haar daarna naar een hol achter de Leeuwenkop had gebracht waar hij haar van eten voorzag. De verdachte was zelf ook weggelopen en had 3 dagen voor de diefstal bij Pagen verbleven. Hij vertelde Flora dat hij naar de Kaap ging om 88 Spaanse matten op te halen bij een timmerman genaamd Koning die dat aan hem schuldig zou zijn. De volgende ochtend kwam hij terug bij het hol met een bundel gestolen goederen van burger Johannes Pagen, verpakt in een katoenen deken.

Gerr heeft een half jaar dienst gedaan in het Casteel. Daarna heeft hij als schoenmaker gewerkt bij verschillende mensen:

• Johannes Voor
• Meijer
• Johannes Daagen, bij wie hij ongeveer 5 maanden werkte tot de maand maart

In totaal is Gerr 2,5 jaar in deze plaats geweest.

De persoon in kwestie heeft ontkend diefstal te hebben gepleegd in het huis van Pool. Hij zegt dat hij geen gestolen goederen heeft achtergelaten die door de gerechtsdienaar zijn opgehaald. Ook ontkent hij iets te hebben verkocht of daar geld voor te hebben gekregen. Hij beweert geen medeplichtigen te hebben gehad. Ook de slavin Flora zou volgens hem geen deel van het geld hebben gekregen.

De verdachte kreeg een tweede verwonding aan zijn arm. Hij dacht dat de vrouwelijke slaaf die op de grond lag dodelijk gewond was in haar linkerzijde. Hij riep nog spottend dat haar darmen eruit hingen. De verdachter rende daarna het veld in en vluchtte weg. Na een paar dagen was hij naar de Oranje Fonteijn gegaan, waar hij door een knecht werd opgepakt en aan het gerecht werd overgedragen. Dit soort moordpogingen en het toebrengen van verwondingen kunnen niet worden getolereerd in een land waar recht en gerechtigheid gelden. De rechtbank besloot dat dit voorbeeld gesteld moest worden om andere misdadigers af te schrikken.

Op 22 augustus 1760 verscheen er een document waarin stond dat de slaaf Januarij van Bengalen, die eigendom was van landbouwer Barend de Vries, een verklaring aflegde. Hij was ongeveer 35 jaar oud. Deze verklaring werd gedaan op verzoek van de hoofdaanklager Pieter Van Reede van Oudshoorn. Januarij verklaarde dat hij al ongeveer een jaar een relatie had met een slavin genaamd Regina Van de Caab. Ze werkten beiden op de boerderij van Jacobus van Rheenen, die "de lange Fonteijn" heette en in de groene Kloof lag. Regina was ook eigendom van Barend de Vries.